ခ်င္းျပည္နယ္ၿမိဳ႕ေတာ္ ဟားခါးတြင္ ႏုိ၀င္ဘာလဆန္းပိုင္း၌ က်င္းပရန္ စီစဥ္ထားေသာ သံုးႏိုင္ငံမွ ခ်င္းေက်ာင္း သားမ်ား ယဥ္ေက်း မႈႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲ(Chinlung Culture Festival) အား ေရႊ႕ဆိုင္းျခင္းမရွိဘဲ နဂိုသတ္မွတ္ ထားသည့္ ေန႔ရက္ တြင္ က်င္းပသြားမည္ ဟု သိရသည္။ အိႏိၵယ၊ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ ႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ခ်င္းမ်ဴိးႏြယ္စုေက်ာင္းသားမ်ား ယဥ္ေက်းမႈႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲကို ႏုိ၀င္ဘာလ ၅ ရက္မွ ၇ ရက္ေန႔အထိ ဟားခါးၿမိဳ႕ ပူး၀မ္းသူေမာင္ အားကစားကြင္းတြင္ က်င္းပရန္စီစဥ္ထားၾကၿပီး ယင္းအတြက္ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရ ႏွင့္ ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရမွ ခြင့္ျပဳထားၿပီးလည္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း အဆိုပါပြဲေတာ္ျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြက္ ရန္ပံုေငြပိုင္း ဆိုင္ရာ လိုအပ္ခ်က္မ်ားရွိေနေသာေၾကာင့္ ပြဲေတာ္ က်င္းပမည့္ရက္ကို လာမည့္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ သို႔ ေရႊ႕ဆိုင္းထားသည္ဟု ခ်င္းျပည္နယ္ဘက္မွ ျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မတီ ၀င္ ဦးယာကုတ္ထန္ကေျပာဆိုေၾကာင္း ခ်င္းေ၀ါလ္သတင္းတြင္ေဖာ္ျပထားသည္။ ယင္းကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ မီဇိုရမ္ဘက္မွ ျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မတီ မီဇိုးေက်ာင္းသားသမဂၢဥကၠဌ ဇိုးဒင့္ပီြးယာကို ေမးၾကည့္ ရာတြင္ သူက ပြဲေတာ္က်င္းပမည့္ ရက္ ေရႊ႕ေျပာင္းျခင္း မရွိေၾကာင္း နဂိုသတ္မွတ္ထားသည့္ေန႔ရက္ တြင္ က်င္းပမည္ျဖစ္ ေၾကာင္း ေျပာဆိုသည္။ “ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ႏိုင္ငံဘက္ကေနလာေရာက္မယ့္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြလည္း ႏို၀င္ဘာလ ၁ ရက္ေန႔မွာ မီဇိုရမ္ကို ေရာက္လာၾကမယ္၊ ႏို၀င္ဘာ ၂ ရက္ေန႔မွာ အိုင္ေဇာလ္ၿမိဳ႕ Vanapa ခန္းမမွာေတြ႔ဆံုၾကမယ္၊ ႏို၀င္ဘာ ၃ ရက္ေန႔မွာ အိုင္ေဇာလ္ၿမိဳ႕ကေန စတင္ထြက္ခြါၾကမယ္’’ ဟု ဇိုးဒင့္ပြီးယာကေျပာသည္။ ျဗိတိသွ်ကိုလိုနီအုပ္ခ်ဴပ္မႈစနစ္ေၾကာင့္ အိႏိၵယ၊…
Author: Editor
ခ်င္းတိုးတက္ေရးပါတီ၏ ဒုတိယဥကၠဌလည္းျဖစ္ မတူပီၿမိဳ႕နယ္မွ အမ်ဴိးသား လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ခံခဲ့ ရေသာ ပူးေပါလ်ံလြင္သည္ ခ်င္းအမ်ဴိးသား ဒီမိုကရက္ တစ္ပါတီ (CNDP) သို႔ ကူးေျပာင္းလိုက္ၿပီဟု သိရသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနာက္ဘက္ ခ်င္းျပည္နယ္ ေတာင္ပိုင္း မတူပီျမိဳ ့နယ္တြင္ မတူမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအတြက္ မတူဖတ္စာ ႏွစ္မ်ဳိးကို အစိုးရ ေက်ာင္းမ်ားတြင္ သင္ၾကားရန္ ဆုံးျဖစ္ခဲ့ၾက သည္။ မတူပီျမိဳ ့နယ္ စင္းတလန္ (Cingtlang) ေတာင္ေၾကာ၊ မတူပီျမိဳ ့ႏွင့္နီးစပ္သည့္ ရြာႏွင့္ မတူပီျမိဳ ့ေပၚ တြင္ မတူပီ (ခ်င္း) ဖတ္စာကို သင္ၾကားမည္ျဖစ္ျပီး မတူပီျမိဳ ့ေတာင္ဘက္ ဒြမ္း (Doem) ေတာင္ေၾကာ တြင္ ဒြမ္း ဖတ္စာကို အစိုးရ ေက်ာင္းမ်ားတြင္ သင္ၾကမည္ျဖစ္သည္။ ခ်င္းျပည္နယ္ ပညာေရး၀န္ၾကီးဌာနမွ မတူပီ (ခ်င္း) ဖတ္စာအုပ္ကို အမွတ္ (၂) အေျခခံ ပညာ ဦးစီး ဌာနသို ့ ေပးပို ့ျပီး ပထမသုတ္အတြက္ အုပ္ေရ (၅၀၀၀) ထုတ္ေ၀မည္ျဖစ္ေၾကာင္း မတူပီတိုမ္း သတင္းတြင္ ေဖၚျပထားသည္။ ဒြမ္ ဖတ္စာအုပ္ အဆင္သင့္ ျဖစ္လာပါက အမွတ္ (၂) အေျခခံ ပညာဦးစီးဌာနသို ့ ေပးပို ့ျပီး ထုတ္ေ၀ သြားရန္ ရွိေၾကာင္း၊ သက္ဆိုင္ရာ တာ၀န္ရွိသူမ်ားမွ မတူပီ (ခ်င္း) ဖတ္စာႏွင့္ မတူ (ဒြမ္း) ဖတ္စာ သင္ယူလိုသည့္ ေက်းရြာ အမည္ကို ေကာက္ခံျပီး လူထုဆႏၵႏွင့္ အညီ သက္ဆိုင္ရာ ေက်ာင္းမ်ား တြင္ ဆက္လက္ သင္ၾကားခြင့္ျပဳမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ မတူ ဖတ္စာႏွစ္မ်ဳိး သင္ၾကားေပးေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည္နယ္အစိုးရမွ…
ျမန္မာႏိုင္ငံ ခ်င္းျပည္နယ္ ေတာင္ပိုင္း ကန္ပက္လက္ျမိဳ ့၌ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္လိုင္စင္ ျပဳလုပ္ေပးခဲ့ရာတြင္ ဆိုင္ကယ္တစ္စီး အတြက္ လိုင္စင္သက္တမ္းတိုးခ (၃)ဆေက်ာ္ အထိ ေကာက္ခံခဲ့ေၾကာင္းသိရသည္။ သက္ဆိုင္ရာ အစုိးရရုံးမ်ားတြင္ ဆိုင္ကယ္လိုင္စင္တိုးခ က်ပ္ေငြ- (၅၄၀၀) ေပးေဆာင္ရာမွ ယခု ဆိုင္ကယ္ တစ္စီးအတြက္ က်ပ္ေငြ (၂၂၀၀၀) ေပးေဆာင္ခိုင္းေၾကာင္း ကန္ပက္လက္ျမိဳ ့ ေဒသခံတစ္ဦးထံမွ သိရသည္။ “ဆိုင္ကယ္လိုင္စင္ သက္တမ္းတိုးတာရယ္၊ ယဥ္ေမာင္းလိုင္စင္ (သင္ေမာင္း)ကို ပဲြစားကေန တဆင့္ လုပ္ေပး တာျဖစ္တယ္။ ပဲြစားက အသုံးျပဳတဲ့ တံဆိပ္တုံးမွာ “အၾကံေပးအက်ဳိးေတာ္ေဆာင္၊ ျမန္မာ့မီးရထား၊ တိုင္း (၁၀)၊ ဂန္ ့ေဂါျမိဳ ့” လုိ ့ ပါတယ္” ဟု အဆိုပါေဒသခံ ကဆိုသည္။ ပဲြစားမွာ ပခုကၠဴျမိဳ ့ ကုန္းလမ္း ပုိ႔ေဆာင္ေရး ညႊန္ၾကားမႉး ဦးစီးဌာန (ကညန) ရုံးမွ ၀န္ထမ္း ဦးေသာင္းထြန္းက ကန္ပက္လက္ျမိဳ ့၌ ဆိုင္ကယ္လိုင္စင္ သက္တမ္းတိုးေပးရန္ ေစလႊတ္ေသာ ဂန္ ့ေဂါျမိဳ ့နယ္မွ ပဲြစားျဖစ္သူ ဦး လွေအာင္က ၂၀၁၄ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၁၆) ရက္ေန ့မွ (၁၈) ရက္ေန ့အထိ ျပဳလုပ္ေပး ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။ ဦးလွေအာင္က ကန္ပက္လက္ျမိဳ ့ခံ ႏွစ္ဦးကို ေန ့စားခ (၅၀၀၀) က်ပ္ ေပးျပီး လိုင္စင္ သက္တမ္း တိုးျခင္း လုပ္ငန္း ကို…
ခ်င္းျပည္နယ္ ဖလမ္းျမိဳ ့တိုးခ်ဲ ့သည့့္ ေနရာသို ့ ျမိဳ ့အနီးအနားရွိ ေက်းရြာမ်ားမွ ရြာသား မ်ား ေျပာင္းေရႊ ့ကာ အိမ္ေနရာမ်ား တည္ေဆာက္မႈ မ်ားျပားလာျပီျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ဖလမ္းျမိဳ ့ အေနာက္ဘက္ Lungpi ႏွင့္ Lungrang ေက်းရြာ ေဒသ မ်ားကို ျမိဳ ့သစ္ တိုးခ်ဲ ့တည္ ေဆာက္ရန္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွစ၍ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ားက စီစဥ္ေနျပီျဖစ္ေၾကာင္း ဖလမ္း ေဒသခံ တစ္ဦးက ဆိုသည္။ “အခုေနရာေတြ လိုက္ေရြးေနျပီ၊ အဲဒီပတ္၀န္းက်င္မွာ ေနၾကတဲ့ ေက်းရြာ လူထုေတြ အခုျမိဳ ့သစ္တိုးခ်ဲ ့ မည့္ေနရာကို အိမ္သစ္ေတြ ေဆာက္လုပ္ေနၾကျပီ” ဟု အဆို ပါေဒသခံက ဆိုသည္။ ဖလမ္းျမိဳ ့နယ္ရွိ Zalai, Laizo ႏွင့္ ဖလမ္းျမိဳ ့ေပၚရွိ ျပည္သူအခ်ဳိ ့ ျမိဳ ့သစ္ တိုးခ်ဲ ့တည္မည့္ေနရာသို ့ ေရႊ ့ ေျပာင္း ႏိုင္ရန္ အိမ္ေနရာမ်ား ၀ယ္ယူေနျပီးျဖစ္ရာ အိမ္ေျခေပါင္း (၁၃၀) ခန္ ့ရွိျပီျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ားက ျမိဳ ့သစ္တိုးခ်ဲ ့မည့္ေနရာတြင္ ေဒသခံလူထုအတြက္ အိမ္ေနရာ ေျမကြတ္မ်ား ခ်ေပးျခင္း မရွိေသးေသာ္လည္း ျမိဳ ့သစ္တိုးခ်ဲ ့မည့္ အစီ အစဥ္ေၾကာင့္ အိမ္ေနရာ မ်ား၀ယ္ယူေနၾကျခင္းျဖစ္သည္။ “အိမ္ေနရာ တစ္ေနရာကို…
ခ်င္းျပည္နယ္ တီးတိန္ၿမိဳ႕အေျခစိုက္ တီးတိန္ပိုစ့္ ႏွင့္ Zo Lengthe သတင္း စာေစာင္ကို ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရက ထပ္မံပိတ္ ပင္လိုက္သည္ဟု သိရသည္။
ခ်င္းျပည္နယ္ ေတာင္ပိုင္း ကန္ပက္လက္ၿမိဳ႕အနီးရွိ နတ္မေတာင္ (၀ိတိုရိယ) အမ်ဴိးသားဥယ်ာဥ္မွ အုပ္ခ်ဴပ္ေရးမွဴး၏ မတရားလုပ္ရပ္မ်ားအား အထက္အာဏာပိုင္မ်ားထံ တိုင္ၾကားမႈေၾကာင့္ အမ်ဴိးသားဥယ်ာဥ္ရွိ ေဒသခံ ၀န္ထမ္းအားလံုးကို ေျပာင္းေရႊ႕ရန္စီစဥ္ေနသည္ဟုသိရသည္။
အိႏိၵယ-ျမန္မာနယ္စပ္ အမွတ္ ၂ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးစခန္း အေျခစိုက္ရာ ဇိုခါြထား (မီဇိုရမ္ ဘက္ကမ္း) တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ခ်င္းအမ်ဴိးသားတစ္ဦးထံမွ ၅.၅၆ မမ ေသနတ္က်ည္ဆံ အေတာင့္ ၅၀၀၀ ကို မီဇိုရမ္ရဲတပ္ဖြဲ႔ ႏွင့္ အာသံတပ္တို ့ ပူးေပါင္းအဖြဲ႔က ဖမ္းဆီးရမိခဲ့သည္။
ခ်င္းျပည္နယ္ ဖလမ္းၿမိဳ႕အေျခစိုက္ (Laizo) ခ်င္းဘာသာစကားျဖင့္ ထုတ္ေ၀ေနေသာ ဖလမ္းပိုစ့္(Falam Post) သတင္းစာကို ခ်င္းျပည္နယ္ အစိုးရက ေနာက္ထပ္ပိတ္ပင္ လိုက္သည္ဟုသိရသည္။
(Pu That Savung) က်ေတာ္သည္ ခမ္းပတ္ေညာင္ပင္ၾကီး ( Khampat Bungpui ) အေၾကာင္းကို အလယ္ တန္းေက်ာင္းသား ဘဝက တည္းက သိရွိခဲ့ သည္၊ ထုိ႕အျပင္ BURMA LUSHAI WELFARE ORGANIZATION ( BLWO ) မူပုိင္ ထုတ္ ေ၀ခဲ့ သည့္ RAMTHAR သတင္းစာ၏ ေရွ႕ မ်က္ႏွာဖံုးထိပ္ ေခါင္းစီးေအာက္ အလယ္တည့္ တည့္တြင္ အရိပ္ ဆာယာနဲ႕ ခက္မ ေလး သြယ္အျပင္ ၄င္းခက္မေလးသြယ္ အသီးသီး တြင္ျမစ္ပ်ံမ်ား ေစြခ် ထားသည့္ အဆုိပါ ေညာင္ပင္ဘေလာက္ ရုပ္ကုိ က် ေတာ္ တကၠသုိလ္ ေက်ာင္း သားဘ၀ တုန္းက ေတြ႕ ရွိခဲ့ပါသည္။ ခမ္းပတ္ေညာင္ပင္ၾကီးအေၾကာင္းကုိ Pu B. Lalthangliana က သူ၏ MIZO CHANCHIN ( A Short Account & Easy Reference of Mizo History-p 7-12) တြင္ အက်ယ္တဝင့္ေရးသားထားပါသည္၊ သတိျပဳ ရမည္မွာ သူ၏ က်မ္းကိုးစာရင္း ပါပုဂၢဳိလ္မ်ားသည္ သမိုင္းသုေတသီမ်ားမဟုတ္သည့္အျပင္ သူ႕အရည္အခ်င္း မွီခဲ့သူမ်ား မဟုတ္ ေပ။ ထုိ႕အျပင္ Pu B. Lalthangliana သည္ ၄င္း၏ မဟာဝိဇၹာဘြဲ႕အတြက္ History of Mizos in Burma စာတမ္း…