ယခုလ ေဖေဖၚ၀ါရီ ၀၆ ရက္ေန႕မွ ၁၀ ရက္ေန႕အထိ က်င္းပသည့္ ခ်င္းမ်ဳိးႏြယ္စု Mara Peoples Conference က ၂၀၁၄ သန္းေခါင္စာရင္းေကာက္ယူရာတြင္ မိမိ Mara မ်ဳိးႏြယ္စု ဂုတ္နံပါတ္ ” ၄၃၆” ကို ထည့္သြင္းေရးသားရန္ သ ေဘာတူၾကသည္ဟု သိရသည္။
Author: Editor
အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ထံ ေပးစာ ၂၁ ေဖေဖၚ၀ါရီ ၂၀၁၄ ၿမိဳ႕သစ္ေျမေနရာကုိ က်ဴးေက်ာ္ၿပီး ေစတီ တည္မည္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္က ခ်င္းျပည္နယ္ေတာင္ပုိင္း ပလက္၀ၿမိဳ႕နယ္အတြင္း အစုိးရက ဆမီးၿမိဳ႕နယ္ခြဲတုိးခ်ဲ႕ ေပးသည့္အေပၚ ေဒ သခံျပည္သူမ်ား ၀မ္းသာရပါတယ္၊ ျပည္နယ္၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ကုိယ္တုိင္ ကုန္းတတန္၊ ေရတတန္ လာေရာက္ ကြင္း ဆင္းၿပီး ဖြင့္လွစ္ေပးခဲ့သည္။ ျမိဳ႕ျဖစ္ေျမာက္ဖုိ႕ ၿမိဳ႕ျဖစ္ေျမာက္ေရး ေကာ္မီတီကုိ ဖြဲ႕စည္းၿပီး ရပ္ကြက္ သတ္မွတ္ျခင္း၊ အစုိး ရရုံး၊ လူထုအိမ္ယာမ်ား အတြက္ ေျမကြက္ခ်ၿပီး ေျမဂရံမ်ား သတ္မွတ္ခဲ့ပါသည္။ ရခုိင္ျပည္နယ္မွ လူတစုသည္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ႏွစ္ကုန္တြင္ ဆမီးၿမိဳ႕ အမွတ္(၂) ရပ္ကြက္အတြက္ ရာထားၿပီးေသာ ေျမေနရာအတြင္း (၆) ဧက စာကုိ ၿမိဳ႕ျဖစ္ ေျမာက္ေရးေကာ္မီတီႏွင့္ ညွိႏႈိင္းျခင္း တစုံတရာ မရွိပဲ ဗုဒၵေစတီ တည္ ေဆာက္ဖုိ႕ ဆုိၿပီး ေျမထုိးစက္ျဖင့္ ထုိးပစ္ခဲ့ပါသည္။ ၿမိဳ႕ျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မီတီက အဆုိပါ လူတစုကုိ သြားေရာက္ေမးျမန္းေသာ္လည္း တစုံတရာ အေၾကာင္းမျပန္၊ အေလးထား ဆက္ဆံမႈ မျပဳၾကပါ၊ ျပည္နယ္အစုိးရထံလည္း ဘာမွ အသိေပးပုံမေပၚပါ၊ ေဒသခံျပည္သူမ်ားခင္ဗ်ာ ငါတုိ႕ေဒသ ဖြံ႕ၿဖိဳးေတာ့မယ္၊ သားသမီးေတြ ပညာေရးမွာ တုိးတက္ေတာ့မယ္ဆုိၿပီး ၀မ္း သာမည္ၾကံကာ ရွိေသး၊ ယခုလုိ မင္းမဲ့စရုိက္လုပ္ရပ္ေတြျဖစ္လာေတာ့ ယခင္ စစ္အစုိးရကာလတုန္းက ေၾကာက္ စိတ္ေတြ ျပန္ျပန္၀င္လာၿပီး စိတ္မေကာင္းျဖစ္ခဲ့ၾကရတယ္၊ ေစတီတည္ေဆာက္မည့္ေနရာဟာ ေတာင္ကုန္းျဖစ္ၿပီး ဆမီးၿမိဳ႕အေကာင္အထည္ေဖာ္လာခ်ိန္မွာ အင္မတန္မွ သာယာ မည့္ေနရာျဖစ္ပါတယ္၊ ေဒသခံေတြနဲ႕ ၿမိဳ႕ျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မီတီ…
ခ်င္းလူမ်ဳိးမ်ား၏ ေန႔ထူးေန႔ျမတ္ျဖစ္သည့္ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၂၀ ရက္ခ်င္းအမ်ဴိး သားေန႔ကို ခ်င္းျပည္နယ္အတြင္း တရား ၀င္ ရံုးပိတ္ရက္ အျဖစ္ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရ အေနျဖင့္ ျပန္လည္သတ္မွတ္ေပးရန္ (၆၆)ႏွစ္ ေျမာက္ ခ်င္း အမ်ဴိးသားေန႔တြင္ ခ်င္းအမ်ဴိးသားတပ္ဦး CNFအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးခ်ဴပ္ ပူးဇင္က်ဴံးက ေတာင္း ဆို လိုက္သည္။
အစုိးရက လာမည့္ မတ္လမွစၿပီး သန္းေခါင္စာရင္း ေကာက္ခံမည့္အေပၚ ခ်င္းအမ်ဳိးသားလက္နက္ကုိင္ Chin National Front (CNF) က ကန္႕ကြက္ လုိက္သည္။
အိုက္ေဇာလ္ေရာက္ ျမန္မာယကၠန္းသမားမ်ား လက္ရွိရင္ဆိုင္ေနရသည့္ဒုကၡမ်ားနဲ႕ဆက္ႏြယ္ၿပီး ၄င္းတို ့ေနထိုင္ အလုပ္ လုပ္ကိုင္ေနသည့္ရပ္ကြက္တြင္ လံုျခံဳစြာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနထိုင္ႏိုင္ေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးပြဲတခုကို ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၆ ရက္ေန႕က ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္။ အဆိုပါ ေဆြးေႏြးခ်က္အရ ျမန္မာယကၠန္းသမားမ်ား လံုျခံဳစြာ ေနထိုင္ႏိုင္ရန္ ပထမအဆင့္အေနနဲ႕ အိုင္ေဇာလ္ျမိဳ ့ Zuangtui ရပ္ကြက္ရွိယကၠန္းပိုင္ရွင္မ်ားက ဖြဲ႕စည္း ထားေသာ Handloom Association တာ၀န္ရွိသူမ်ားထံ အသိေပး သြားမွာျဖစ္ၿပီး၊ လိုအပ္ရင္လိုအပ္သလို ရပ္ကြက္ Young Mizo Association (YMA), Village Council (VC) မ်ားကို ျမန္မာ လူမူေရးအသင္းအေနျဖင့္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာလူမူေရးအသင္း ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူတဦးက ေျပာပါတယ္။ “လတ္တေလာ သူခိုးေတြေသာင္းက်န္းေနတယ္။ ပစၥည္းခိုးတာမက ယကၠန္းရံုကိုမီးရႈိ ့ျခင္း၊ ယကၠန္း သမားတခ်ဳိ ့ကို ဓားေထာက္ၿပီး ပစၥည္းလုယက္မူေတြ ခဏခဏ ျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ယကၠန္းသမား ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ဒီေနရာမွာ မေနရဲၾကေတာ့ ပဲ ျမန္မာျပည္ကို ျပန္ကုန္ၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်န္ေနေသးတဲ့ ယကၠန္းသမားမ်ား လံုလံုျခံဳျခံဳ ေနႏိုင္ေအာင္အတြက္ရည္ရြယ္ၿပီး ဒီေဆြးေႏြးပြဲကို ျပဳလုပ္တာျဖစ္တယ္” လို႕ အဆိုပါ ပုဂၢိဳလ္က ဆက္ေျပာပါတယ္။ ဆက္လက္ၿပီး “ယခုရက္ပိုင္းအတြင္း ယကၠန္းသမား ၁၀၀ နဲ႕ခ်ီျပန္သြားၾကၿပီး၊ အခ်ဳိ႕ကေတာ့ သန္းေခါင္စာရင္း ကိစၥေၾကာင့္ျပန္တာမွန္ေပမဲ့ ၁၀၀ မွာ ၈၀ ရာခုိင္ႏႈန္း ကေတာ့ ဒီမွာေနရတာ ေၾကာက္လို႕ ျပန္ၾကတာ ျဖစ္တယ္” လို႕ ေဆြးေႏြးပြဲကို တက္ေရာက္လာသူ တဦးက ေျပာဆိုခဲ့တယ္။…
ယခုႏွစ္ ေဖေဖၚ၀ါရီ (၂၀) ရက္ေန႕၊ မင္းတပ္ၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပမည့္ (၆၆) ႏွစ္ေျမာက္ ခ်င္းအမ်ဳိးသားအခမ္းအနားတြင္ ခ်င္းအမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ ပူး၀မၼးသူးေမာင္း အား ခ်င္းအမ်ဳိးသားတပ္ဦးက ဂုဏ္ျပဳလႊာ ခ်ီးျမွင့္မွာျဖစ္သည္။ ပူး ၀မၼသူးေမာင္းသည္ ခ်င္းအမ်ဳိးသားေန႕ သတ္မွတ္ခဲ့သည့္ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖၚ၀ါရီ ၁၉ ရက္ေန႕မွ ၂၁ ရက္ေန႕ အထိ ဖလမ္းၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပသည့္ ခ်င္းအမ်ဳိးသား ညီလာခံတြင္ ဦးေဆာင္သူ ႏွင့္ ပထမဆုံးေသာ ခ်င္းအမ်ဳိး သား ႏုိင္ငံေရးပါတီျဖစ္သည့္ ခ်င္းေတာင္ညီညြတ္ေရးပါတီထူေထာင္သူ အမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္ သည္ဟု သိရသည္။ ” ခ်င္းလူမ်ဳိးေတြထဲက အဂၤလိပ္ကုိ ပထမဆုံးေတာ္လွန္သူျဖစ္တယ္၊ ဂုဏ္ျပဳထုိက္သူမုိ႕ ဂုဏ္ျပဳၾကတာပါ၊ စီအဲန္ အက္ဖ္က လုပ္သင့္လုပ္ထုိက္တာကို လုပ္တာပါ “ဟု ေဒသခံ တဦးက ေျပာသည္။ ဂုဏ္ျပဳလႊာကုိ လက္ရွိ ခ်င္းအမ်ဳိးသားတပ္ဦး ဥကၠဌ Salai Kipp Kholian က ခ်ီးျမွင့္မွာျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။ အဆုိပါ ခ်င္းအမ်ဳိးသားေန႕အခမ္းအနားကုိ ခ်င္းျပည္နယ္ မင္းတပ္ၿမိဳ႕တြင္ စီအဲန္အက္ဖ္ ႏွင့္ အစုိးရတုိ႕ ပူးတြဲ က်င္းပၾကမွာျဖစ္ၿပီး အစုိးရဖက္မွ ျပည္ေထာင္စု သစ္ေတာေရးရာ၀န္ၾကီး ဦး၀င္းထြန္း၊ ျပည္နယ္၀န္ၾကီးခ်ဳပ္၊ ၀န္ၾကီး မ်ား၊ CNF ဖက္မွ အဓိပတိေကာင္စီဥကၠဌ ဆလုိင္းကစ္ခုိလ်န္ ႏွင့္ ဥကၠဌ အဖြဲ႕၀င္မ်ား ၊ အေထြေထြအ တြင္းေရးမွဴး ခ်ဳပ္ ပူးဇင္က်ဳံး ႏွင့္ ပါတီေခါင္းေဆာင္မ်ား အျပင္ အုိင္အယ္လ္အုိမွ တာ၀န္ရွိမ်ားလည္း ပါ၀င္လိမ့္မည္ဟုလည္း…
မၿပီးျပတ္ေသးေသာအိႏိၵယ-ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ကုန္သြယ္ေရးလမ္းေၾကာင္းေပၚရွိ ရိဒ္ေရကန္ ႏွင့္ ဟုိင္မြာလ္ – တီးတိန္းကားလမ္းကို ယခုႏွစ္ေႏြရာသီတြင္ မြမ္းမံ ၾကမည္ဟု သိရသည္။ ယင္းကိစၥႏွင့္ ပါတ္သက္ၿပီး အိႏိၵယ အေရွ႕ေျမာက္ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္ Chief Minister Lal Thanhawla ႏွင့္ အိႏိၵယ-ျမန္မာႏွစ္ ႏိုင္ငံ သံအမတ္ Gautam Makhopadhaya တို႕ Kolkata Mizoram House တြင္ၿပီးခဲ့တဲ့ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၄ ရက္ေန႕က ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း The Aizawl Post သတင္းစာတြင္ ေဖာ္ျပသည္။
အိႏိၵယႏုိင္ငံအေရွ႕ေျမာက္ဘက္ျပည္နယ္ မီဇိုရမ္တြင္ ၁၅ ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာ က်င့္သံုး လာခဲ့ေသာ အရက္ တားဆီး ပိတ္ပင္မႈ ဥပေဒ (Mizoram Liquor Total Prohibition Act, 1995) ကို အဆံုး သတ္ၿပီး အရက္ေရာင္းခ်ခြင့္ျပဳသည့္ ဥပေဒ ႏွင့္ အစားထိုးသြားမည္ဟု သိရသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၊ ခ်င္းျပည္နယ္ ေတာင္ပိုင္း မတူပီျမိဳ ့နယ္အတြင္းရွိ မတူမ်ဳိးႏြယ္စု မ်ား၏ ေရွ ့ေရး အတြက္ ေရွးရႈလ်က္ ပထမဆုံးအၾကိမ္ မတူဖိုရမ္တစ္ရပ္ကို လမည့္ ဧျပီလ ၁၅ ရက္ေန ့မွ ၁၇ ရက္ေန ့ အထိ မတူပီျမိဳ ့ တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ရန္ စီစဥ္ထားေၾကာင္း သိရသည္။
ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရက ၂၀၁၂- ၂၀၁၃ ဘ႑ာေငြျဖင့္ ေက်းလက္ေဒသ ဖံြ ့ျဖိဳးေရး လုပ္ငန္း အတြက္ ျမိဳ႕နယ္ တခုစီတြင္ က်ပ္ေငြ သိန္းေပါင္း ၁၀၀၀ ခ်မွတ္ေပး သည့္ ေငြကို ထန္တလန္ျမိဳ ့ နယ္ ေက်းရြာအသီးသီးမွ ယခု ထုတ္ယူေနၿပီဟု သိရသည္။ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက လႊဲေပးေသာ ယင္းေငြကို ၂၀၁၄ ဇန္န၀ါရီလ (၃၁) ရက္ေန ့၌ ထန္တလန္ျမိဳ ့ မွလက္ခံျပီး ေန ့ခ်င္း ထုတ္ယူခဲ့ေၾကာင္း၊ ဘဏ္ေငြ လႊဲခအတြက္ က်ပ္ေငြ ၁၅၀၂၅၀ ကုန္က်ေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းေငြမ်ားကို သက္ဆိုင္ ရာ ေက်းရြာ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက သက္ဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ထုတ္ယူ ေနျပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ျမိဳ ့နယ္ လႊတ္ေတာ္ ကူညီေရးေကာ္မီတီ ည္းျဖစ္၊ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ Lal Maung Cung က အင္တာနက္မွ တဆင့္ ေပးပို ့သည့္ စာတြင္ေဖၚျပ ထားသည္။