ဗုံးဒဏ်ကြောင့် မွေးကင်းစ ၄ ရက်သား ကလေးငယ်အပါအဝင် ပြည်သူ ၂ ဦးသေဆုံး (002MG) ချင်းပူးပေါင်းတပ် ထိန်းချုပ်ထားသည့် ချင်းတောင်ပိုင်းကို အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ထိုးစစ်ဆင်နေစဉ် ကန်ပက်လက် အပါအဝင် မြို့ ၃မြို့ကို ၁၀ ရက်အတွင်း လေကြောင်းဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှု ၂၅ ကြိမ်ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး မွေးကင်းစ ကလေးငယ် အပါအဝင် ဒေသခံပြည်သူ ၂ ဦး သေဆုံးခဲ့ရကြောင်း သိရသည်။ ကန်ပက်လက်၊ မတူပီ၊ မင်းတပ်မြို့များကို လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများတွင် ဒေသခံပြည်သူတချို့ ထိခိုက်ဒဏ်ရာ ရရှိမှုများ ရှိနေသကဲ့သို့ လူနေအိမ်များ၊ ဆိုင်ခန်းများနှင့် အစိုးရ အဆောက်အဦး အများအပြား ပျက်စီးဆုံးရှုံးရသည်ဟု ချင်းပြည်သူ့ အစည်းအရုံး/ ချင်းပြည်သူ့တပ်မတော် (CPU/ CPA) က မေလ ၁၃ ရက်မှာ ထုတ်ပြန်သည်။မေလ (၁၃) ရက်နေ့တွင် မင်းတပ်မြို့အား ဂျက်ဖိုက်တာဖြင့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု (၁) ကြိမ်၊ မေလ (၁၄) ရက်နေ့ ညနေပိုင်းတွင် မင်းတပ်မြို့အနီးတွင် (၂) ကြိမ်၊ မေလ (၁၆) ရက်နေ့ ညနေပိုင်းတွင် ကန်ပက်လက်မြို့အား လေ ကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု (၁) ကြိမ်နှင့် မေလ (၁၈) ရက်နေ့တွင် မင်းတပ်မြို့အား (၁) ကြိမ် လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုပြုလုပ်ခဲ့သည်။ စစ်ကော်မရှင်သည် မေလ (၁၉) ရက်နေ့တွင် မတူပီမြို့အား လေကြောင်းတိုက် ခိုက်မှု (၂) ကြိမ်ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး လေ ကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ပေါက်ကွဲသံနှင့်တုန်ခါမှုများ ကြောင့် မွေးကင်းစ…
Author: Editor
(002MG) ချင်းလဲန်းဒေသသို့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့များ စစ်ကြောင်းများစွာဖြင့် အဖက်ဖက်မှ ထိုးစစ်ဆင်လာသောကြောင့် မိဘပြည်သူများအနေဖြင့် လုံခြုံရေးအတွက် ဗုံးခိုကျင်းများ ကြိုတင်ပြင် ဆင်ခြင်းအပါအဝင် ရိက္ခာနှင့် ဆေးဝါးများ လုံလောက်စွာ စုဆောင်းထားကြရန် ဆဲန်ထန်ဗဟိုကောင်စီက ယနေ့မေလ (၂၃) ရက်တွင် သတင်းထုတ်ပြန်သည်။ စစ်ကော်မရှင်သည် ဆဲန်ထန်ဒေသအတွင်းသို့ နည်းမျိုးစုံဖြင့် ဝင်ရောက်ကာ အင်အားဖြည့် တင်းနိုင်သည့် အခြေအနေ များရှိနေသောကြောင့်လက်ရှိအခြေအနေတွင် အမျိုးသားရေးအရ အရေးပေါ်အခြေအနေတစ် ရပ်ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ဆဲန်ထန်လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ (SRF) အနေဖြင့် ဒေသအတွင်းရှိ စစ်ဆေးရေးဂိတ်များတွင် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ စစ်ဆေး မှုများအား ယခင်ထက် ပိုမိုတင်းကြပ်စွာ ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အသိပေးဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းအပြင်ဆဲန်ထန်ဗဟိုကောင်စီ ထိန်းချုပ်နယ်မြေအတွင်း ဖြတ်သန်းသွားလာလိုသူများအနေဖြင့် သက်ဆိုင်ရာ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းများ၏ ထောက်ခံစာများ ယူဆောင်လာမှသာ သွားလာခွင့်ပြုမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ မိဘပြည်သူများအနေဖြင့် လက်ရှိတော်လှန် ရေးအခြေအနေအရ လုံခြုံရေးနှင့် ဒေသကာကွယ်ရေးအတွက် ယခုကဲ့သို့ ဆောင်ရွက်ရခြင်းဖြစ်သောကြောင့် နားလည်ပေးကြရန်နှင့် နောက်ထပ်အမိန့်စာမထုတ်ပြန်မီကာလအ တွင်း ပူးပေါင်း ကူညီဆောင်ရွက်ပေးကြပါရန် ဆဲန်ထန်ဗဟိုကောင်စီကထုတ်ပြန်သည်။
(002MG) စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကလေးမြို့ပေါ်တွင် စစ်မှုထမ်းဖို့အတွက် အပြင်သွားလာနေသောလူငယ်များကို အာဏာသိမ်းစစ်တပ်နှင့် ၎င်း၏လက်ပါးစေများက အဖမ်းအဆီးကြမ်းနေသည်ဟု သိရသည်။ “စစ်မှုထမ်းဆွဲတာတော့ ဒီရက်ပိုင်းမှာ အသကုန်ဆွဲ့နေတာ။ အရင့်အရင်ထက်ကို တော်တော်လေးကို ဆိုးဝါးလာတာ ပေါ့။ တခြားမြို့တွေမှာ စစ်မှုထမ်းဆွဲတာ လူဦးရေမပြည့်မှီတာနဲ့ ရတဲ့မြို့ တွေမှာ ပိုဆွဲ တဲ့ပုံစံမျိုးရှိတယ်။ ပြီးတော့ ဟိုးနေ့ကလည်း သူတို့ရဲ့ စစ်ထောက်ပို့လေယာဉ်နဲ့ ဆွဲထားပြီးတဲ့လူတွေကို တခါတည်းတင် ပေးလိုက်တယ်လို့ ပြော တယ်။ စစ်မှုထမ်းဆွဲတာ အရင်ထက်ကို တော်တော်လေးကို ဆိုးနေတယ်။” ဟု ကလေးမြို့က ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။ ကလေးမြို့ဗိုလ်ချုပ်လမ်းမ မင်းကြီးဟိုတယ်ရှေ့အပါအဝင် မြို့၏ အချက်အချာကြသောနေရာများတွင် စစ်တပ်၊ ရဲ၊ ပျူစောထီးအဖွဲ့ဝင်များက စစ်မှုထမ်းရန်အတင်းအဓမ္မလူသစ်စုဆောင်း(ပေါ်တာဆွဲ)နေသည့်အပြင် တချို့တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ကလည်း မြို့အနှံ့ပတ်သွားကာ လမ်းများတွေ့သည့် လူငယ်များကိုဖမ်းဆီးလေ့ရှိသည်ဟု သိရသည်။ အဖမ်းခံရသည့်လူငယ်များကို ကလေးမြို့ စုပေါင်းရုံးတွင် ချက်ချင်းပို့ဆောင်ကာ ယင်းမှတဆင့် စခန်းကြီးကျေးရွာအနီး အမှတ် (၁၀) တပ်မတော်တန်းမြင့် လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်းသို့ စစ်မှုထမ်းသင်တန်းတက်ရန် ပို့လေ့ရှိပြီး၊ တချို့ မှာလည်း စစ်ထောက်ပို့လေယာဉ်ကြုံဖြင့်လည်း အခြားမြို့၊ ဒေသများသို့လည်း ပို့ဆောင်သည်ဟု သိရသည်။ ယနေ့မေလ ၂၁ ရက် နံနက်ပိုင်း ၁၁ နာရီကစ၍ ကလေးမြို့ မင်းကြီးဟိုတယ်ရှေ့တွင် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က လူအင်အားအများအပြားဖြင့် အတင်းအဓမ္မလူသစ်စုဆောင်း(ပေါ်တာဆွဲ)နေပြီး ပြည်သူများသတိရှိကာ အဆိုပါနေရာ ဘက်သို့ မသွားကြရန် ကလေးဒေသအခြေစိုက် Voice of Kalay ကဖော်ပြသည်။ ယခုနောက်ပိုင်းတွင် စစ်မှုထမ်းအတွက် အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးခံရသူများကို ငွေကြေးဖြင့် ပြန်ရွေးထုတ်လို့မရတော့ဘဲ လူအစားထိုးပေးနိုင်မှသာလျှင် ပြန်လွတ်ပေးသည်ဟု…
(004SS) ချင်းပြည်နယ်၊ တီးတိန်မြို့တွင် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲဖြစ်ပွားမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် ဘေးလွတ်ရာသို့ ကြိုတင်တိမ်းရှောင်သွားကြသည့် ဒေသခံပြည်သူများ ယခုတစ်ပတ်အတွင်း မြို့ပေါ်သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာနေကြကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဧပြီလလယ်ပိုင်းမှစတင်ကာ တီးတိန်မြို့မှာ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ ဆင်နွှဲတော့မည်ဟူသော သတင်းများ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်ထွက်ပေါ်ပြီးနောက် မြို့ခံအားလုံးနီးပါးမှာ ဘေးလွတ်ရာသို့ ကြိုတင်တိမ်းရှောင်ခဲ့ကြရာ တစ်လခန့်အကြာမှာ နေရပ်သို့ပြန်လာကြခြင်း ဖြစ်သည်။“လက်ရှိ တီးတိန်မြို့က ပြည်သူအတွက် လုံခြုံလို့လားဆိုရင် အဲလိုတော့ မပြောတတ်ဘူး။ လူတွေ ပြန်လာကြတော့ အဲလိုပဲ ပြန်လာဖြစ်ကြတာပေါ့နော်။ တစ်ဖြည်းဖြည်းနဲ့ နည်းနည်းချင်း ပြန်လာကြပြီ။ အခု မြို့ဒေသခံ တစ်ဝက်နီးပါး ရှိရင်ရှိလောက် မယ်ရှင့်။ အစကတော့ မြို့ခံအားလုံးနီးပါး စစ်ရှောင်သွားကြတာပေါ့နော်။ မြို့ထဲတိတ်ဆိတ်နေတာပဲ။ အခုတော့ ပြန်ဆူညံ လာပါပြီ” ဟု တီးတိန်မြို့ခံ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ဆိုသည်။ ပြီးခဲ့သည့် တစ်ပတ်ခန့်ကအထိ တီးတိန်မြို့တွင်း၌ အလွန်တိတ်ဆိတ်နေခဲ့သော်လည်း ယခုရက်ပိုင်းအတွင်း ဒေသခံများ သိသိသာသာပြန်လည်ရောက်ရှိလာကြပြီး အထူးသဖြင့် စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကလေးမြို့ဘက်တွင် စစ်ရှောင်နေကြသူများနှင့် တီးတိန်မြို့အနီးအနားရှိ ကျေးရွာများတွင် ခိုလှုံနေကြသည့် စစ်ရှောင်များ အဓိက ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာကြခြင်း ဖြစ် သည်ဟု ၎င်းက ဆက်ပြောသည်။ ထိုသို့ စစ်ရှောင်ပြည်သူများ နေရပ်သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာကြခြင်းမှာ စစ်ရှောင်ရာဒေသများတွင် ရင်ဆိုင်နေရသည့် အထွေထွေအခက်အခဲများကြောင့် ပြန်လာကြခြင်းဟု သိရသည်။ စစ်ရှောင်အများစု သွားရောက်ခိုလှုံရာ ကလေးမြို့တွင် အိမ်ငှားခများ မြင့်တက်နေခြင်း၊ အိမ်ငှားရှာဖွေရန် ခက်ခဲခြင်းတို့ ကြောင့် မတတ်နိုင်ကြတော့သည့်အပြင် အမျိုးအိမ်များ၌ မိသားစု နှစ်စု၊ သုံးစုခန့် စုပြုံနေထိုင်ရသဖြင့် နေထိုင်ရေး…
(005MK) ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းမြို့နယ် ဟွာလ်ငိုးရမ်းဒေသအတွင်း လုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရန်ရှိသဖြင့် လိုင်တွီးရွာနှင့် ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့အကြား လမ်းမကြီးအား သတ်မှတ်ထားသည့် အချိန်ကာလများ၌သာ ဖြတ်သန်းသွားလာခွင့်ပြု မည်ဖြစ် ကြောင်း CDF-Hualngoram (War Office) က ယနေ့ (မေလ ၂၁ ရက်) တွင် ထုတ်ပြန်သည်။ လုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နိုင်ရန်အတွက် လိုင်တွီးရွာနှင့် ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့အကြား လမ်းမကြီးကို နံနက် ၆ နာရီမှ ၁၀ နာရီအထိ နှင့် ညနေ ၅ နာရီမှ ည ၉ နာရီအတွင်းသာ ဖြတ်သန်းသွားလာခွင့်ပြုမည်ဟု ဆိုသည်။ လမ်းပိတ်ဆို့ထားသည့် အချိန်များအတွင်း လူ၊ မော်တော်ယာဉ်နှင့် ဆိုင်ကယ်များ အားလုံး ဖြတ်သန်းသွားလာခြင်း မပြုရန် တားမြစ်ထားပြီး၊ လိုအပ်သော လုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ပြီးစီးပါက လမ်းကို ပုံမှန်အတိုင်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေသခံပြည်သူများနှင့် ခရီးသွား မိဘပြည်သူများအနေဖြင့် လုံခြုံရေးအရ သတ်မှတ်ထားသည့် လမ်းပိတ်ချိန်နှင့် လမ်းဖွင့်ချိန်များကို အလေးထားလိုက်နာကြရန် တိုက်တွန်းထားသည်။ ထုတ်ပြန်ချက်ကို မလိုက်နာဘဲ နောက်ဆက်တွဲ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ကိစ္စရပ်များအပေါ် တာဝန်ယူမည်မဟုတ်ကြောင်း CDF-Hualngoram ကပြောဆိုထားသည်။
(004SS) ချင်းပြည်နယ်၊ တီးတိန်မြို့နယ်တွင် စစ်ရေးလှုပ်ရှားနေသော ZFU/PDF-Zoland က ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် KIA ထံ စစ်သင်တန်းတက်ရောက်ရန်စေလွှတ်သော ရဲဘော် Tg. Mung Sian Tuang သည် ကျန်းမာရေးအခြေအနေကြောင့် ဆုံးပါးသွားပြီး လိုင်ဇာမြို့မှာပဲ သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့ကြသည်ဟု သိရသည်။ ဖြစ်စဉ်မှာ Tg. Mung Sian Tuang သည် PDF-Zoland တပ်ဖွဲ့က စစ်မှုထမ်းရန်အတွက် ပြီးခဲ့သည့် မတ်လတုန်းက ခေါ်ဆောင်သွားပြီးနောက် ကချင်လွတ် လပ်ရေးတပ်မတော် KIA ထံစစ်သင်တန်းတက်ရောက်ရန်ပို့ဆောင်ခဲ့သည်ဟု သိရသည်။ ထို့သို့ ပိုဆောင်ပြီးနောက် စစ်သင်တန်းတက်နေစဉ်မှာ ကျန်းမာရေးမကောင်းသည့်အတွက် လိုင်ဇာမြို့ဆေးရုံးမှာ ကုသမှုခံယူနေစဉ် မေလ ၁၆ ရက်နေ့က ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်ဟု Tg. Mung Sian Tuang ၏ အမဖြစ်သူထံမှသိရသည်။ ရုပ်အလောင်းကို ဇာတိမြေချင်းပြည်နယ်သို့ ပြန်လည်သယ်ယူရန်အခြေအနေအရ မဖြစ်နိုင်သောကြောင့် မေလ ၁၈ ရက် နံနက် ၁၁ နာရီခန့်တွင် ကချင်နှစ်ခြင်းဆရာတော်များကို ပင့်ဖိတ်ကာ လိုင်ဇာဒေသမှာ မြေမြုပ် သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့ကြသည်ဟု အမဖြစ် သူကပြောသည်။ “အဖေဆို နေ့ရောညရော ထမင်းတောင်မစားနိုင်ဘူး။ အလောင်းတော့ ပြန်ရချင်တယ်ပြောလိုက်တော့ သူတို့ကလမ်းခရီး အရမ်းဝေးတယ်ပေါ့နော်။ ကချင်ပြည်နယ်လိုင်ဇာဆေးရုံမှာဆိုတော့လေ။ ပြီးတော့ အဲဒီနေ့မှာပဲ မဆုံးခင် မောင်လေးက အသက်ရှူခက်ခဲနေတယ် နေမကောင်းဘူးလို့ အကြောင်းကြားလာတယ်။ နောက် ၅ မိနစ်တောင် မကြာဘူး ဆုံးသွားပြီဆိုပြီး ပြောတယ်။ကချင်နှစ်ခြင်းဆရာတွေခေါ်ပြီးတော့ မြေမြုပ်သဂြိုလ်ပေးမယ်လို့ ပြောတာ မောင်လေးကို မနေ့က ဂြိုလ်လိုက် တယ်လို့ ပြောပါတယ်။ သဂြိုလ်တာကတော့…
(004SS) မလေးရှားသို့အသွား လမ်းခုလတ်တွင် သူငယ်ချင်းဖြစ်သူ ကွယ်လွန်မှုကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံ၌ ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည့် ချင်းလူငယ် ၃ ဦးကို ယနေ့ ညနေပိုင်းတွင် ထိုင်းလူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး (Immigration) စခန်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံဘက်သို့ ပြန်လည်ပို့ ဆောင်လိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ အဆိုပါ ချင်းလူငယ် ၃ ဦးသည် ပြီးခဲ့သည့် ဧပြီလ ၁၁ ရက်နေ့မှစတင်ကာ ဆောင်ခလာပြည်နယ်၊ Khuan Meed ရဲစခန်း တွင် ၁၄ ရက်ကြာထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရပြီးနေက် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် Danok Sadoa လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးစခန်းသို့ ပြောင်း ရွှေ့ခံခဲ့ရပြီး ၁ လခန့်အကြာ ယနေ့ညနေပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်သို့ပြန်လည်ပို့ဆောင်လိုက်ပြီဟု အမှုလိုက်ပါဆောင်ရွက် ပေးသူ ဆရာအာဒမ်ကပြောသည်။ ဖြစ်စဉ်မှာ ပြီးခဲ့သည့် ဧပြီလ ၁၁ ရက်နေ့က ချင်းလူငယ် Tg. Pau Lam Kim သည် သူငယ်ချင်း ၃ ဦးနှင့်အတူ ထိုင်းနယ် စပ်မှတစ်ဆင့် မလေးရှားနိုင်ငံသို့ သွားရောက်စဉ် မြန်မာလုပ်သားများ ပြည့်ကြပ်စွာ တင်ဆောင်လာသည့် ကားပေါ်တွင် အသက်ရှူကျပ်ကာ ကွယ်လွန်သွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုစဉ်က ကားမောင်းသမားသည် ရုပ်အလောင်းအား ပင်လယ်ထဲသို့ စွန့်ပစ်ရန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း အတူပါလာသည့် သူငယ်ချင်း ၃ ဦးက အပြင်းအထန် တားဆီးခဲ့ကြသဖြင့် ရုပ်အလောင်းနှင့်အတူ ၎င်းတို့ ၃ ဦးကို ဆောင်ခလာကမ်းခြေ အနီးတွင် ချန်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ရုပ်အလောင်းနှင့်အတူ ကျန်ရစ်စဉ် လမ်းသွားလမ်းလာများကို အကူအညီတောင်းခံရာမှ တစ်ဆင့် ထိုင်းအာဏာပိုင်များ၏ ဖမ်းဆီးခြင်းကို ခံခဲ့ရခြင်း…
(004SS) စစ်ရေးအခြေအနေကြောင့် ကလေးမြို့ဘက်သို့ စစ်ဘေးရှောင်နေကြသည့် ဖလမ်းမြို့ဒေသခံပြည်သူများနှင့် ဝန်ထမ်း မိသား စုဝင်အချို့သည် Falam Pawlpi Falam ၏ စီစဉ်ပေးမှုဖြင့် ယနေ့ မေလ ၂၀ ရက် မနက်ပိုင်းတွင် ကားအစီး ၂၀ ခန့်ဖြင့် ဖလမ်းမြို့သို့ ပြန်သွားကြသည်ဟုသိရသည်။ “ဒီနေ့ ဖလမ်းစစ်ရှောင်တွေ နေရပ်ပြန်ကြတယ်။ သိုင်းငဲန်းလမ်းအတိုင်း ပြန်ကြတာပါ။ မော်တော်ကား အစီး ၂၀ လောက် ရှိမယ်။ ဘယ်လောက်အထိ များမလဲဆိုတာတော့ အတိအကျ သေချာမသိရသေးဘူး။ ၁၂ ဘီးကား၊ ၁၀ ဘီးကားတွေ၊ Forland ကားတွေနဲ့ နေရပ်ပြန်လာကြတယ်” ဟု ဖလမ်းမြို့ဒေသခံတစ်ဦးကပြောသည်။ နေရပ်ပြန်သူများသည် မော်တော်ယာဉ်များအပြင် ဆိုင်ကယ်ကိုယ်စီဖြင့်လည်း အစုအဖွဲ့လိုက်ဖြင့် ဖလမ်းမြို့သို့ပြန်သွားကြ သည်ဟု သိရသည်။ ချင်းပြည်နယ် ဖလမ်းမြို့ကို အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ထိန်းချုပ်ပြီးနောက် တစ်လခန့်အကြာမှာ ဒုတိယသုတ်အနေဖြင့် စစ်ဘေးရှောင်များနေရပ်ပြန်ကြခြင်းဖြစ်ဟုသိရသည်။ နေရပ်ပြန်ရန်အခက်အခဲရှိသူများကို Falam Pawlp အဖွဲ့အစည်းမှ နိုင်ငံတကာရောက် ချင်းလူမျိုးများထံ အလှူငွေတောင်းခံပြီးနောက် နေရပ်ပြန်နိုင်ရေးအတွက် စီစဉ်ဆောင်ရွက်ပေးခြင်း ဖြစ်သည်ဟု သိရသည်။ ယခင်ပထမသုတ်တွင် ကလေးမြို့ဘက်သို့ ရောက်ရှိနေသည့် Non-CDM ဝန်ထမ်းများကို အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ဖလမ်းမြို့သို့ ဧပြီလကုန်းပိုင်းက ပြန်လည်ပို့ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နေရပ်ပြန်ရေးနှင့် ပတ်သက်၍ လက်ရှိကျောင်းဖွင့်ချိန် ရောက်ရှိလာခြင်း၊ ပြန်လည်ထူထောင်ရေးအတွက် ကုန်ကျမည့် စရိတ်များရှိခြင်းနှင့် အဖွဲ့အစည်းက စီစဉ်ပေးသည့် အစီအစဉ်တွင်လည်း အကန့်အသတ်ရှိခြင်းတို့ကြောင့် လတ်တလော ဖလမ်းမြို့သို့ မပြန်ဖြစ်သေးသူများလည်းရှိနေသည်။ ယခု နေရပ်ပြန်သူများထဲတွင် ဌာနဆိုင်ရာအကြီးအကဲများ၊ အစိုးရဝန်ထမ်းများ၊ ၎င်းတို့၏ မိသားစုဝင်များနှင့်…
(Guns Under Law: Legitimacy, Resistance Governance, and Nation-Building) ရေး- Salai Van Lian Thang • ယခုတလော ချင်းတော်လှန်ရေးနယ်မြေအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ စိတ်မကောင်းစရာ အခြေအနေမျိုးကို လူတစ်ဦးချင်းစီ သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုတည်းရဲ့ ပြဿနာသက်သက်အဖြစ် လွယ်လွယ်မမြင် သင့်ပါဘူး။ ဒါဟာ လက်ရှိ ချင်းပြည်တွင်းမှာ ကြီးမားနေတဲ့ လုံခြုံရေးဟာကွက် (Security Gap)၊ အုပ်ချုပ်ရေးဟာကွက် (Governance Gap) နဲ့ ဥပဒေရေးရာဟာကွက် (Legal Gap) တွေကို မီးမောင်းထိုး ပြနေတဲ့ နိုင်ငံရေးသင်ခန်းစာ တစ်ရပ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ • ဒီအခြေအနေကနေ အခြေခံမေးခွန်းတွေကို ကျွန်တော်တို့ ပြန်မေးရပါမယ်။ ဘာကြောင့် ခုခံတော်လှန် ရေး စတင်ခဲ့တာလဲ? ဘာကြောင့် တော်လှန်ရေးအုပ်ချုပ်မှု (Resistance Governance) လိုအပ်တာလဲ? ဘာကြောင့် သေနတ်ကို ဥပဒေအောက်မှာ ထားရမှာလဲ? ဘာကြောင့် တရားစီရင်ရေးမရှိတဲ့ တော်လှန်ရေး ဟာ အမျိုးသားတည်ဆောက်ရေး (Nation-building) မဖြစ်နိုင်တာလဲ? • တော်လှန်ရေးဆိုတာ အာဏာရှင်ကို ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်ရုံနဲ့ မပြီးပါဘူး။ အာဏာရှင်စနစ်ထက် ပိုမိုမြင့်မားတဲ့ နိုင်ငံရေးယဉ်ကျေးမှု၊ ဥပဒေစိုးမိုးမှု၊ တာဝန်ခံမှုနဲ့ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးကို တည်ဆောက် နိုင်မှသာ Nation-building စတင်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ◈ ၁။ ယနေ့ ချင်းပြည်ဟာ ဘယ်လို နိုင်ငံရေးနယ်ပယ် (Political Space) ထဲ ရောက်နေတာလဲ?• ယနေ့ ချင်းပြည်ဟာ ပုံမှန်အုပ်ချုပ်ရေးစနစ် တစ်ခုတည်းက…
(002MG) အိန္ဒိယ- မြန်မာနယ်စပ် တမူးခရိုင်တွင် (၄) လတာကာလအတွင်း စစ်တပ်ကြောင့် အရပ်သား (၁၀) ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး အကြောင်းမဲ့ဖမ်းဆီးခံရသူ (၁၈) ဦးခန့်ရှိခဲ့ကြောင်း Kuki Women Human Right Organization က မေလ (၁၈) ရက်နေ့က ထုတ်ပြန်သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ မှ ဧပြီလအထိ (၄) လတာအတွင်း အာဏာသိမ်းစစ်တပ်၏ လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်မှု၊ လေ ကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုအပါအဝင် ပျူစောထီးများ၏ သတ်ဖြတ်မှုကြောင့် အမျိုးသား (၅) ဦးနှင့် အမျိုးသမီး (၄) ဦး၊ အမည်မဖော်ပြနိုင်သူ (၁) ဦး စုစုပေါင်း (၁၀) ဦးသေဆုံးခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ ထို့အပြင် လေကြောင်း ဗုံးကြဲမှု၊ လက်နက်ကြီးကျည်ထိမှန်မှုနှင့် အကြောင်းမဲ့ ညှင်းပန်းနှိပ်စက်ခံရမှုကြောင့် ထိခိုက် ဒဏ်ရာရရှိသူ (၇) ဦးရှိခဲ့ပြီး ပျူစောထီးများမှ အကြောင်းမဲ့ဖမ်းဆီးငွေညှစ်မှုနှင့် စစ်မှုထမ်းဥပဒေအရ ဖမ်း ဆီးပေါ်တာဆွဲခံရသူ (၁၈) ဦးရှိခဲ့ကြောင်း အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားသည်။ လက်ရှိ တမူးခရိုင်တွင် ဒေသအတွင်းတိုက်ပွဲများဖြစ်ပွားမှုမရှိသော်လည်း လက်နက်ကိုင်များ၏ အဘက်ဘက်မှ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုနှင့် ညှင်း ပန်းနှိပ်စက်မှုများ လျော့ပါးမသွားဘဲ ဆက်လက်မြင့် တက်နေဆဲဖြစ်သည့်ပြင် တမူးမြို့တွင် အမည်မသိလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများက ညအချိန်မတော် ပြည် သူနေအိမ်သို့ မျက်နှာဖုံးများစွပ်၊ အတင်းအဓမ္မဝင်ရောက်ကာ ဓား ပြတိုက် ဖမ်းဆီးရိုက်နှက်မှုလည်း ပိုမိုများပြားလာသည်ဟု သိရသည်။ ပြည်သူများသည် စစ်ပွဲ၏ နောက်ဆက်တွဲ အကျိုးအဆက်များဖြစ်သော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း၊ ကုန်ဈေးအဆမတန်မြင့် တက် ခြင်း၊ စားနပ်ရိက္ခာပြတ်လပ်ခြင်း၊…
