Author: Editor

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကလေးမြို့နယ်တောင်ပိုင်းရှိ ကုက္ကိုလ်ကျေးရွာက စစ်ရှောင်စခန်းကို စစ်ကောင်စီက ယနေ့ (ဇန်နဝါရီ ၃၁) ရက် ညနေပိုင်းက လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ အရပ်သား ၉ ဦးထက်မနည်း သေဆုံးပြီး အများအပြား ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်ဟု သိရသည်။ ကလေးတောင်ပိုင်း၊ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ စိုးမိုးနယ်မြေဖြစ်သော ကုက္ကိုလ်ရွာ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းကို မြေပြင်တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ ယနေ့ ညနေ ၅ နာရီခွဲဝန်းကျင်တွင် လေကြောင်းဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ “လောလောဆယ်သေဆုံးတာကတော့ ကျနော်တို့ကြားတာ ၉ ဦးထက်မနည်းလို့သိရတယ် အဲဒီထက်လည်း ပိုများ နိုင်ပါတယ်” ဟု ယင်းအခြေအနေကို သိရှိထားသူ ကလေးဒေသခံတစ်ဦးကပြောသည်။ အဆိုပါ လေကြောင်းတိုက်ိခုက်မှုကြောင့် သေဆုံးသူများမှာ အရပ်သားပြည်သူ စစ်ဘေးရှောင်များဖြစ်ကြပြီး ထိခိုက်သေဆုံးမှုအခြေအနေမှာ ပိုတိုးလာနိုင်သည်ဟု သိရသည်။ မြေပြင်တွင်တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ စစ်ဘေးရှောင်များ ခိုလှုံနေသည့်နေရာကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ပြုလုပ်သွားခြင်းဖြစ်သည်ဟု သိရသည်။

(006SV) စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ တမူးမြို့အနီးက စစ်ကောင်စီပူးပေါင်းတပ်စခန်းများကို တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်က ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်ရာမှာ စစ်ကောင်စီဘက်က စစ်ကူအင်အားဖြည့်တင်းလာပြီး တိုက်ပွဲများ ပိုမိုပြင်းထန်လာကြောင်း သိရသည်။ တမူးမြို့အနီးက ကျွန်းပင်သာ နှင့်မင်းသာရွာတို့က စစ်ကောင်စီ ခလရ – ၂၂၈ တပ်၊ နာဂ အမျိုးသား ဆိုရှယ်လစ်ကောင်စီ (NSCN-IM) တပ်ဖွဲ့၊ ကသည်းတပ်ဖွဲ့ (PLA) တို့ ပူးပေါင်းတပ်စွဲထားသော စစ်စခန်းများကို တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်များက ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်နေခြင်းဖြစ်သည်။ “တိုက်ပွဲကလည်း ပိုပြင်းထန်လာတယ်။ သူတို့ဘက်က စစ်ကူတွေနဲ့ ထပ်ဖြည့်အင်အားတွေ စေလွတ်နေလို့ပါ။ အခုလောလောဆယ်တော့ ကုန်းကြောင်းကပါ။ တိုက်ပွဲက ဒီနေ့အထိ ဆက်တိုက်ဖြစ်နေတာပါပဲ” ဟု ကူကီးအမျိုးသားတပ်မတော်၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက ပြောသည်။ ဇန်နဝါရီလ ၂၇ ရက်မှစတင်၍ ယနေ့ ၃၁ ရက်အထိ တမူးမြို့အနီးက စစ်စခန်းများကို တမူးခရိုင်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး ပူးပေါင်းတပ်များနှင့် ကူကီးအမျိုးသားတပ်မတော် KNA (B) တို့က ၅ ရက်ကြာအထိ ထိုးစစ်ဆင်နေခြင်းဖြစ်သည်။ စစ်ကောင်စီသည် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားရာနေရာကို ကုန်းကြောင်းဖြင့် တပ်အင်အားများ ဖြည့်တင်းနေပြီး လေကြောင်းက ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများတွင် ၎င်းတို့တပ်ဖွဲ့ဝင်များရှိသော နေရာများကိုပါ ကြဲချတိုက်ခိုက်မှုများလည်း ပြုလုပ်သည်ဟု သိရသည်။ တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်မှ ထိခိုက်သေဆုံးမှု များပြားပြီး တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်မှ ထိခိုက်သေဆုံးမှုများရှိသော်လည်း စာရင်းအတိအကျ မသိရသေးကြောင်း ကူကီးအမျိုးသားတပ်မတော်၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက ပြောသည်။ တမူးမြို့တွင် စစ်ကောင်စီတပ် ခလရ – ၂၂၈ တပ်ဖွဲ့ဝင်မှာ အနည်းငယ်သာရှိပြီး နာဂအမျိုးသား ဆိုရှယ်လစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့၊ ကသည်းတပ်ဖွဲ့ (PLA) တပ်ဖွဲ့ဝင်အင်အားအများအပြားဖြင့် ခုခံတိုက်ခိုက်နေသည်ဟု…

အင်အားဖြည့်ထားသည့် ခလရ ၂၆၈ ကို မကြာမီသိမ်းနိုင်ရန် ဆောင်ရွက်နေဟုဆို (006SV) ၃ လနီးပါးကြာမြင့်လာပြီဖြစ်သည့် ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲအတွင်း ရဲအရာရှိကြီးများအပါအဝင် စစ်သုံ့ပန်း ၁၀၀ ကျော် ဖမ်းဆီးရမိပြီး စစ်အင်အားဖြည့်ထားသည့် ခလရ – ၂၆၈ ကိုလည်း မကြာမီ အပြီးသိမ်းနိုင်ရန် ဆောင်ရွက်နေကြောင်း ချင်းအမျိုးသားကာကွယ်ရေး တပ် CNDF ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဆလိုင်းတီမီက ပြောသည်။ “ဖလမ်းလက်ရှိ အခြေအနေက ဇန်နဝါရီလအတွင်းမှာ သူတို့ စစ်ကူနောက်ထပ်ချတဲ့ ဟာ ရှိပါတယ်။ ဖလမ်းက ၂၆၈ တကုန်းတည်းပဲ ကျန်ပါတော့တယ်။ အားလုံးကို‌ သိမ်းထားပြီ။ မကြာခင်အချိန်မှာတော့ ဒီ ၂၆၈ ကို သိမ်းပိုက်လို့ရအောင် ချင်းညီနောင်အနေနဲ့ ဆောင်ရွက်နေတာဖြစ်ပါတယ်” ဟု ဆလိုင်းတီမီက ပြောသည်။ ချင်းညီနောင်စစ်ဆင်ရေးအဖြစ် ချင်းတောင်ပိုင်းက မင်းတပ်မြို့နှင့် ချင်းမြောက်ပိုင်း ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲကို ၂၀၂၄ နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်က တပြိုက်နက် စတင်ခဲ့ပြီ တလခန့်ကြာတွင် မင်းတပ်မြို့ကို သိမ်းနိုင်ခဲ့သော်လည်း ဖလမ်းမြို့သိမ်း စစ်ဆင်ရေးကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ ဖလမ်းမြို့ မကျစေရန်အတွက် စစ်ကောင်စီသည် ဇန်နဝါရီလက ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် နောက်ဆုံးကျန်ရှိနေသော ခလရ – ၂၆၈ တပ်ကုန်းကို အင်အား ၃၀ ခန့် စစ်ကူပို့ထားပြီး လေကြောင်းပစ်ကူအများအပြားဖြင့် ခုခံနေကြောင်း သိရသည်။ ဖလမ်းမြို့သိမ်းစစ်ဆင်ရေး စတင်ပြီး နှစ်ရက်အကြာတွင် ဖလမ်းမြို့ပေါ် ရဲစခန်းများမှ ရဲအရာရှိကြီးများ အပါအဝင် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် ၄၅ ဦးကို လက်နက်ခဲယမ်းအများအပြားနှင့်အတူ စစ်သုံ့ပန်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ကြောင်း…

(004SS) အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အာသံပြည်နယ်တွင် ဖမ်းဆီးထောင်ချခံနေရသော ချင်းလူငယ် ၃၂ ဦးသည် ယနေ့ ဇန်နဝါရီ ၃၁ ရက် မနက်ပိုင်းကစ၍ ထောင်ထဲမှာ အစာငတ်ခံ ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်ဟု သိရသည်။ ချင်းလူငယ် ၃၂ ဦးတို့သည် လွတ်ရက်စေ့ပြီးဖြစ်သော်လည်း ပြန်လည်လွှတ်ပေးခြင်းမရှိသောကြောင့် ယခုကဲ့သို့ အစာငတ်ခံ ဆန္ဒဖော်ထုတ်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ၎င်းတို့အရေး ဆောင်ရွက်ပေးနေသော India for Myanmar ဦးဆောင်သူ ဆလိုင်းဒိုခါရ်က ပြောသည်။ “ဆန္ဒပြတာတော့ ဒီမနက်မှ ပြတာပါ၊ ပြတာက သူတို့အကုန်လုံးပါပဲ၊ အမြန်ဆုံး လွှ‌တ်ပေးဖို့ပေါ့၊ လွှတ်ပေးပြီးတော့ UNHCR ရဲ့ စောင့်လျှောက်မှုအောက်မှာ ထားဖို့ဆိုတဲ့ဟာပေါ့၊ ကြားထဲမှာကလဲ ဗဟိုအစိုးရက အမြန်ဆုံးလွှတ်ပေးမယ်ဆိုပြီး ကတိပေးထားတာရှိတယ် ဒါပေမဲ့ အဲဒီကတိ မတည်ဘူး၊ ပြီးတော့ UNHCR ကလဲ UN ကဒ်မပေးဘူးဆိုတော့ သူတို့ UNHCR ရော၊ အစိုးရထံမှာ တောင်းဆိုချင်တဲ့သဘော ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ဆလိုင်းဒိုခါရ်ကပြောသည်။ အသက် ၁၈ နှစ်မှ ၂၅ နှစ်ဝန်းကျင်ခန့်ရှိကြသည့် ချင်းလူငယ် ၃၂ ဦးသည် စစ်ပြေးဒုက္ခသည်အဖြစ် နယူးဒေလီမြို့ UNHCR လက်အောက်တွင် ခိုလှုံရန် ထွက်လာကြစဉ် အာသံပြည်နယ်မှာ ဖမ်းဆီးခံရခြင်းဖြစ်ပြီး ထက်ဝက်ခန့်မှာ အမျိုးသမီးလူငယ်များဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ လက်ရှိတွင် ၎င်းတို့သည် ထောင်ထဲတွင် ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခံနေကြရပြီး ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခက်အခဲများအပြင် အထူးသဖြင့် လွတ်ရက်စေ့ပြီဖြစ်သော်လည်း ပြန်လည် လွှတ်ပေးခြင်းမရှိသောကြောင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်မှု များကြုံတွေ့နေကြရသည်ဟု India for Myanmar ဦးဆောင်သူက…

(004SS) အမေရိကန် သမ္မတသစ် ဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ ဒုက္ခသည်များ လက်ခံခေါ်ယူရေးအစီအစဉ် ဆိုင်းငံ့သည့် အမိန့်ထုတ်ပြန်မှုကြောင့် နယူးဒေလီမြို့က တတိယနိုင်ငံ ပြည်ဝင်ခွင့်ရရှိထားသော မြန်မာဒုက္ခသည်များ အခက်ကြုံတွေ့နေကြရသည်ဟု သိရသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ နယူးဒေလီမြို့မှာ နှစ်ပေါင်းများစွာ နေထိုင်ခဲ့ရပြီးနောက် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကို အခြေခံချခွင့်ရရှိထားသည့် ချင်းစစ်ဘေးဒုက္ခသည် မိသားစုဝင်အတော်များများသည် ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်နေ့က ထုတ်ပြန်လိုက်သော ဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ အမိန့်ကြောင့် ၎င်းတို့၏ အမေရိကန်ကို အခြေချခွင့်အိမ်မက်များ ပျောက်ကွယ်ခဲ့ရသည်ဟု နယူးဒေလီတွင် ဒုက္ခသည်အဖြစ် ၁၄ နှစ်ကြာ နေထိုင်ပြီးနောက် မိသားစုအလိုက် အမေရိကန်သို့ ပြည်ဝင်ခွင့်ရရှိသူ အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။ “အခု တစ်ချို့ဆို တော်တော်ကို အခက်တွေ့နေကြတာ၊ လေယာဉ်လက်မှတ်ရပြီးသား၊ ထွက်ရမယ့်ရက် သေချာပြီးသားလူတွေ ပါတယ်လေ၊ ကျွန်တော်တို့ဆို အမေရိကန်မှာ ဘယ်လိုနေထိုင်ရမယ် စသဖြင့် သင်ပေးတဲ့ သင်တန်းတောင် တက်ပြီးသွားပြီ။ သင်တန်းထဲက တစ်ချို့ဆို သူတို့နေတဲ့အိမ်ကို အပ်ထားပြီးသားတို့၊ သူတို့ပစ္စည်းတွေဆို တစ်ဝက်ဈေးနဲ့ ရောင်းထားပြီးသားတို့၊ အခု ရုတ်တရက် ဆိုင်းငံ့ခံရတော့ ပြန်တောင်းလို့လဲမရ၊ တော်တော်ဒုက္ခရောက်ကြရတယ်၊ လောလောဆယ်တော့ အဆင်ပြေသလိုပဲ နေထိုင်ကြရမယ်၊ အခု သူတို့ဆို နေရေးထိုင်ရေးအတွက် အသစ်ကနေ ပြန်စရမလား၊ ရှိတာနဲ့ အဆင်ပြေသလိုပဲ နေရမလားပေါ့။ စိတ်တော့မကောင်းဘူး၊ ကျွန်တော်တို့ကတော့ ပြောပဲပြောထားပြီး မရောင်းရသေးလို့ တော်သေးတာ” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။ ယခုခရီးစဉ် ဖျက်သိမ်းခံရသူအများစုမှာ Welcome Corps ဖြင့် အမေရိကန်ကို အခြေချခွင့် ရရှိသူများဖြစ်သည်ဟုသိရပြီး လူဦးရေမည်မျှရှိသည်ကိုမူ အတိအကျ မသိနိုင်သေးကြောင်း နယူးဒေလီမြို့က…

(002MG) ချင်းညီနောင်စစ်ဆင်ရေးအဖြစ် ၂၀၂၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့က စတင်ခဲ့တဲ့ ဖလမ်းမြို့သိမ်းစစ်ဆင်ရေးဟာ ခုဆိုရင် ၂ လကျော်ရှိလာပြီဖြစ်ပါတယ်။ ဒီ ၂ လကျော်ကာလအတွင်းမှာ ဖလမ်းမြို့ထဲက စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့တွေနေရာယူတပ်စွဲထားသော တပ်စခန်းအားလုံးကို ချင်းညီနောင်တပ်ဖွဲ့တွေက သိမ်းပိုက်ထားပြီးဖြစ်ပေမယ့် ခလရ ၂၆၈ တပ်ရင်းတစ်ခုသာ သိမ်းဖို့ကျန်တော့ပြီး ထိုး စစ်ဆင်တိုက်ခိုက်မှုတွေလည်းနေ့စဉ်ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေပါတယ်။ စစ်ကောင်စီဘက်ကလည်း ခလရ ၂၆၈ တပ်ကုန်း မကျစေရေးအတွက် လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုတွေနေ့စဉ်ပြုလုပ်နေပါတယ်။ လူဦးရေတစ်သောင်းဝန်းကျင်လောက်ရှိတဲ့ ဖလမ်းမြို့ဒေသခံအားလုံးဟာလည်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲမစတင်ခင်ကတည်းက မြို့ကိုစွန့်ခွါထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေကြရတာ ခုဆိုရင် ၂ လကျော်ရှိလာပြီဖြစ်ပါတယ်။ ဖလမ်းမြို့က ဒေသခံအများစုကတော့ ကလေးမြို့မှာစစ်ဘေးရှောင်နေကြရပြီး၊ တချို့မှာလည်း ဟားခါးမြို့၊ ရန်ကုန်မြို့ နှင့် ဖလမ်းမြို့နယ်ထဲက ကျေးလက်ဒေသတွေက ဆွေမျိုးအသိမိတ်ဆွေတွေထံ ခိုလှုံနေကြရပါတယ်။ အစကနဦးပိုင်းမှာတော့ ပါလာတဲ့ ရိက္ခာ၊ ငွေကြေးတွေနဲ့ စားဝတ်နေရေးပိုင်းဖြေရှင်းနိုင်ခဲ့ကြပေမယ့် အချိန်ကာလ ကြာမြင့်လာတာနဲ့အမျှ တဖြေးဖြေးအခက်အခဲဖြစ်လာကြတယ်လို့သိရပါတယ်။ ဖလမ်းမြို့က စစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူတွေရဲ့အခြေအနေနဲ့ပတ်သက်ပြီး Falam Township IDPs Management Team (FTIMT) ကလေးမြို့ဌာန အတွင်းရေးမှူးကို ခိုနူမ်းသုန်သတင်းက ဆက်သွယ်မေးမြန်းထားပါတယ်။ မေး – ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲကြောင့် ဖလမ်းမြို့ခံပြည်သူတွေက အဓိက ဘယ်ဒေသတွေမှာ စစ်ဘေးရှောင်ကြပြီးတော့ လူဦးရေအားဖြင့် ဘယ်လောက်လောက်ရှိပြီလဲ တိုးလာတာမျိုးရှိလား? ဖြေ – ဖလမ်းမြို့ကနေ စစ်ဘေးရှောင်က ထပ်တိုးလာပါတယ်၊ တချို့ဆိုရင်တော့ ရွာတွေမှာ၊ နယ်တွေမှာ ခနလေး ဆိုပြီးမျှော်လင့်ချက်နဲ့ နေပြီးမှ အခုဒီလောက်ကြာလာတော့ ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေးကိစ္စကြောင့် စားဝတ်နေရေး က အဆင်မပြေတော့ဘူးဆိုတော့ ကလေးမြို့ မှာဆင်းလာကြတယ်။…

(005MK) အိန္ဒိယ-မြန်မာ နယ်စပ်အကြား လွတ်လပ်စွာဖြတ်သန်းသွားလာခွင့် FMR စနစ်ကိုဖျက်သိမ်းပြီး နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ဝင်ထွက်သွားလာခွင့်ကန့်သတ်လိုက်သည့် အိန္ဒိယဗဟိုအစိုးရ နှင့် ပြည်နယ်အစိုးရတို့၏ အမိန့်ထုတ်ပြန်စာ မိတ္တူကို ZORO အဖွဲ့က ယနေ့ မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့ကြသည်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်က အရပ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည့် Zo Reunification Organization (ZORO) က အိန္ဒိယ-မြန်မာ နယ်စပ် အရေးနှင့်ပတ်သက်၍ အိန္ဒိယဗဟိုအစိုးရသဘောထားကို ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်သည့်အနေဖြင့် ယနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့ မှာ ယင်းအမိန့်ထုတ်ပြန်စာ မိတ္တူကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။ အဆိုပါ မီးရှို့ဖျက်ဆီးသည့်အခမ်းအနားကို ပြည်နယ်၏ မြို့တော် အိုင်ဇောလ်မြို့အပါအဝင် Champhai, Lunglei, Kolasib, Serchhip, Minbung, Vaphai နှင့် မဏိပူရ်ပြည်နယ် Tengnopal, Chandel ခရိုင်တို့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်ဟု သိရသည်။ အိန္ဒိယဗဟိုအစိုးရသည် နှစ်ပေါင်း ၄၀ ခန့်ကျင့်သုံးလာခဲ့သည့် Free Movement Regime (FMR) ဟုခေါ်သော နှစ်နိုင်ငံ ပြည်သူများ လွတ်လပ်စွာဖြတ်သန်းသွားလာခွင့်ကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီးနောက် ယခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ကစ၍ နှစ်နိုင်ငံ ပြည်သူများ နယ်စပ်ကတဆင့် ဝင်ထွက်သွားလာခွင့်ကိုလည်း ကန့်သတ်တင်းကြပ်လိုက်သည်။ အိန္ဒိယ-မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံပြည်သူများသည် ဆွေးမျိုးတွေ့ဆုံခြင်း၊ ခရီးသွားခြင်း၊ ကုန်သွယ်ခြင်း၊ အားကစား၊ ကျန်းမာရေး၊ အစည်းအဝေး၊ ယဉ်ကျေးမှုဖလှယ်ခြင်း စသည့် ကဏ္ဍများအတွက် Border Pass (နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်ခွင့် ကဒ်ပြား) များရယူပြီးမှသာ ဖြတ်သန်း သွားလာခွင့်ရှိမည်ဖြစ်သည်။ Border Pass ရယူနိုင်သည့်သူများမှာ နယ်စပ်မှ ၁၀…

(006SV) အိန္ဒိယ – မြန်မာ နယ်စပ်က တမူးမြို့အနီးမှာ စစ်ကောင်စီ၊ ကသည်းတပ် (PLA)၊ နာဂလက်နက်ကိုင်တပ် (NSCN-IM) ပူးပေါင်းတပ်များနှင့် တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်များကြား ၃ ရက်ဆက် တိုက်ပွဲများ အပြင်းအထန် ဖြစ်ပွားနေကြောင်း သိရသည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ တမူးမြို့အနီးက Teijang (ကျွန်းပင်သာ) နှင့် Mangsar (မင်းသာ) တို့တွင် စစ်ကောင်စီ ခလရ – ၂၂၈ တပ်၊ နာဂ အမျိုးသားဆိုရှယ်လစ်ကောင်စီ (NSCN-IM) တပ်ဖွဲ့၊ ကသည်းတပ်ဖွဲ့ (PLA) တို့ ပူးပေါင်းတပ်စွဲထားသော စစ်စခန်းများကို တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်များက ဇန်နဝါရီလ ၂၇ ရက်မှစတင်၍ ယနေ့ ၂၉ ရက်အထိ ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်နေခြင်းဖြစ်သည်။ “ကျွန်းပင်သာ နဲ့ မင်းသာက စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံ ကသည်းတပ် (PLA)၊ နာဂလက်နက်ကိုင် IM နဲ့ ဖြစ်နေတာ။ မြန်မာပြည် အခြေစိုက် India ခွဲထွက်ရေး လက်နက်ကိုင် သူပုန်တွေနဲ့ တိုက်နေတာပေါ့ဗျာ။ တိုက်ပွဲက ပြင်းထန်နေတုန်းပဲ။ နှစ်ဘက်ကျဆုံးမှုတော့ ရှိတယ်လို့ သိရတယ်။ အတိကျတော့ ပြောလို့ မရသေးဘူးဗျ” ဟု ကူကီးအမျိုးသားတပ်မတော် KNA (B)မှ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက ပြောသည်။ စစ်ကောင်စီနှင့် ပူးပေါင်တပ်ဖွဲ့များ၏ စစ်စခန်းများကို စစ်ကိုင်းတိုင်း ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်ဖွဲ့၏ ဒေသအခြေ စိုက် ခရိုင်ပူးပေါင်းတပ်များနှင့် ကူကီးအမျိုးသားတပ်မတော် KNA(B) တို့က ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်နေခြင်းဖြစ်သည်။ ၃ ရက်တာတိုက်ပွဲများအတွင်း စစ်ကောင်စီပူးပေါင်းစခန်းများကို အပြီးတိုင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း…

(002MG) စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကလေးမြို့တွင် အိမ်ငှားခဈေး အဆမတန်မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် အိမ်းငှားနေထိုင်ကြသည့် ဒေသခံ များ နှင့် စစ်ဘေးရှောင်လာသူများ အခက်ကြုံနေကြရသည်ဟု သိရသည်။ ကလေးမြို့သည် အနီးနားပတ်ဝန်းကျင်ကျေးရွာများနှင့် ချင်းပြည်နယ်ဘက်က ပြည်သူများ အဓိကစစ်ဘေးရှောင်ခိုလုံ သည့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ စစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူများပို၍များလာသည်နှင့်အညီ အိမ်ငှါးခဈေးနှုန်းမှာလည်း တစ်နှစ်ပြီး တစ်နှစ် ဈေးမြင့်တက်လာနေသည်ဟု ကလေးမြို့တွင် အိမ်ငှားနေထိုင်သူ အမျိုးသမီးတဦးက ပြောသည်။ “အခု ကျမတို့ နေတဲ့အိမ်ဆိုရင် အိမ်ရှင်က ဒီနှစ်သစ်ကနေ တစ်သိန်း ထပ်တက်တယ်။ ကုန်ဈေးနှုန်းက ကြီးတော့ အရင်က တစ်သိန်းဆိုတာ အခုမှာတော့ တန်းဖိုးနည်းသွားတယ်၊ အိမ်းငှားရှာတဲ့ သူလည်းများတယ်ဆိုပြီးလာ ပြော တယ်၊ ကျမတို့လည်း သူတောင်းသလို မပေးရင်လည်း အိမ်ငှားထပ်ရှာဖို့က ရှားပြန်ရော အခုကလေးမှာ အိမ်ငှားခ တွေက အကုန်ဈေးကြီးနေတော့တာ။” ဟု ကလေးမြို့ခံ အမျိုးသမီးတဦးက ပြောသည်။ လက်ရှိ ကလေးမြို့ပေါ်၊ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းမဘေးရှိ လုံးချင်းအိမ်အပါအဝင် ဆိုင်ခန်းငှားခဈေးနှုန်းမှာ တလလျှင် ငွေကျပ် (၅၀၀,၀၀၀) မှ (၈၀၀,၀၀၀) ကျပ်ပေါက်ဈေးရှိသည့်အပြင် ငှားရမ်းမည်ဆိုပါက အနည်းဆုံး ခြောက်လစာ စာချုပ်ဖြင့် ငှားရမ်းနေ ထိုင် ကြရသည်ဟုသိရသည်။ ရပ်ကွက်အတွင်းပိုင်းရှိ အိမ်းငှားခဈေးနှုန်းမှာလည်း ကျပ်တစ်သိန်းအောက်မရှိတော့ဘဲ ကျပ်တစ်သိန်းနှင့် အထက်မှာ သာရှိနေသည်ဟု သိရသည်။ ကလေးမြို့တွင် အိမ်ငှားခ အပါအဝင် ကုန်ဈေးနှုန်းများမြင့်တက်လာမှုကြောင့် စစ်ဘေးရှောင်လာကြသည့် ပြည်သူများ သည် လစဉ်အိမ်ငှားခပုံမှန်ပေးဆောင်ရန်ပင် အခက်အခဲဖြစ်နေကြရသည်ဟု ကလေးမြို့ပေါ်တွင် (၂) နှစ်အကြာ စစ်ဘေးရှောင်နေသူ အမျိုးသားတဦးက ပြောသည်။ “ဒီကို ရောက်တာက နှစ်အရတော့ကြာပြီ…

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကလေးမြို့အကျဉ်းထောင် အာဏာပိုင်များသည် အကျဉ်းသားများ၏ မိသားစုဝင်များအပေါ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှောင့်ယှက်ပြောဆိုမှုများရှိနေကြောင်း အကျဉ်းသားများ၏ မိသားစုဝင်များထံမှ သိရသည်။ ကလေးအကျဉ်းဦးစီးဌာန အကျဉ်းထောင်တာဝန်ခံ အရာရှိ ဦးအောင်စိုးဟိန်းနှင့် ထောင်လုံခြုံရေးတာဝန်ခံအရာရှိ ဟန်ဝင်းအောင်တို့သည် အကျဉ်းသားများ နေရေးထိုင်းရေးနှင့် လျှော့ရက်ခံစားခွင့်များ သက်သာခွင့် စဉ်းစားပေးမည်ဟုဆိုကာ အကျဉ်းသားများ၏ ဇနီးများအပေါ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသားယူပြောဆိုမှုများရှိနေကြောင်း အမည်မဖော်လိုသော အကျဉ်းသားမိသားစုဝင်တစ်ဦးက ပြောသည်။ “အစကတော့ ထောင်ပိုင်ကြီးနဲ့ အဆက်သွယ်ရရင် ကျမအမျိုးသားအတွက် အထဲမှာ အဆင်ပြေမယ်ဆိုပြီး ကျမဖုန်းနံပါတ် ပေးလိုက်တာပါ။ ကျမယောကျာ်းနဲ့ ဧည့်တွေ့ပြီး အိမ်ပြန်ရောက်တော့မှ ဖုန်းဆက်လာတယ်။ ထောင်ပိုင်ကြီးက သူ့ကို အဘ၊ ဦးလေးလို့ခေါ်တာကို အဲ့လိုမခေါ်နဲ့ ကိုကြီးလို့ခေါ်ပါ၊ ပြီးတော့ သူနဲ့ သီးသန့်ချိန်းတွေ့ အတူနေပေးရင် အမျိုးသားကိုလည်း လျှော့ရက်တွေရမယ်။ လုပ်ပေးလို့ရတယ်။ အဲ့လိုလာပြောသွားတယ်။ အဲ့လိုအပြောခံရတော့ ကျမ အရမ်းကြောက်သွားတယ်၊ ရှက်လည်းရှက်တယ်။ တခါမှလည်း အဲ့လို အပြောမခံရဖူးဘူး။ ဒါကြောင့် ကျမလည်း တခြားသူတွေဆီ စုံစမ်းကြည့်သေးတယ်၊ တခြားသူတွေလည်း အဲ့လိုအပြောခံရတယ်လို့ ထပ်သိရတယ်။ သူနဲ့ ဗိုလ်လေး ဟန်ဝင်းအောင်က အကျဉ်းသူတွေကိုတောင် ထိကပါး၊ ရိကပါး ပြောတာတွေလည်းရှိတယ်လို့လည်း သိရတယ် ကြားရတယ်” ဟု အကျဉ်းသား မိသားစုဝင်က ပြောသည်။ ထိုကဲ့သို့ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသားယူပြောဆိုမှုများ ကြုံနေရသည့်အပြင် ငွေကြေးတောင်းခံခြင်း၊ ကုန်ပစ္စည်းများဝယ်ပေးရန် တောင်းခံခြင်းများလည်း ကြုံနေရသည်ဟု သိရသည်။ “အကျဉ်းဦးစီးထဲက တချို့ ဗိုလ်လေးတွေလည်း အဲ့လိုပဲ။ အကျဉ်းသားတွေရဲ့ဇနီး၊ မိသားစုဝင်တွေဆီ အထူးသဖြင့် မိန်းကလေးတွေကို ဦးတည်ကြတာ။ သူတို့က…