By လားႏြန္ – ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတဦး၀င္းျမင့္၏ ႏွစ္ဆန္းတစ္ရက္ေန႔ ျပစ္ဒဏ္လြတ္ျငိမ္းသက္သာခြင့္ျဖင့္ စစ္ကိုင္းတိုင္းေဒသၾကီး ကေလးခရိုင္ အင္တိုင္းေလး အက်ဥ္းေထာင္မွ အက်ဥ္းသား (၂၂၄) ဦး လြတ္ေျမာက္လာၿပီး ယင္းတို႔အထဲတြင္ မူးယစ္ဥပေဒျဖင့္ေထာင္က်သည့္ အက်ဥ္းသား အမ်ားဆံုးပါ၀င္သည္။ အဆိုပါလြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ျဖင့္ အင္တိုင္းေလးအက်ဥ္းေထာင္မွ က်ား (၁၇၉) ဦး မ (၄၅) ဦး စုစုေပါင္း (၂၂၄) လြတ္ေျမာက္လာၿပီး ၎တို႔အနက္ မူးယစ္အက္ျဖင့္ (၁၉၆) ဦး၊ တပ္မေတာ္အက္ျဖင့္ (၁၈) ဦး၊ အသက္ (၇၅) ႏွစ္အထက္မွ (၈၀) ႏွစ္အထိ က်ား (၄) ဦး၊ က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕တဲ့သူ မ (၁) ဦး၊ ျပည္ပႏိုင္ငံျခားသား က်ား (၁) ဦး၊ ရဲစည္းကမ္းျဖင့္ က်ား (၄) ဦးတို႔လြတ္ေျမာက္ခဲ့ၾကသည္။ လြတ္ျငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ရရွိသူမ်ား ေနရပ္ျပန္ႏိုင္ေရးအတြက္ ယာဥ္လိုင္းမ်ား၊ ျမိဳ႕မိျမိဳ႕ဖမ်ား၊ သက္ဆိုင္ရာဌာနမ်ားႏွင့္ လူမႈေရးအသင္းအဖြဲ႕မ်ားပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေပးေနေၾကာင္းလည္းသိရသည္။ ယင္းလြတ္ေျမာက္လာသူမ်ားတြင္ ေရႊဘို၊ ကသာႏွင့္ မံုရြာမ်ားမွပါ၀င္ျပီး ကသာျပန္မည့္သူမ်ားတြင္ (၁၁၇) ဦးပါ၀င္ကာ နယ္ေ၀းမ်ားကိုေနရပ္ျပန္ႏိုင္ေအာင္ (၁၂) ဘီးကားျဖင့္ ျပန္ပို႔ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမိဳ႕မိျမိဳ႕ဖမ်ားအကူအညီျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္းသိရသည္။ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတဦး၀င္းျမင့္သည့္ ျမန္မာႏွစ္ဆန္းတစ္ရက္ေန႔ ဧၿပီလ (၁၇) ရက္ေန႔က တစ္ႏိုင္ငံ လံုးအက်ဥ္းေထာင္အသီးသီးရွိ အက်ဥ္းသား (၉၅၀၀) ေက်ာ္ကို လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ျပဳခဲ့သည္။ (Photo – Kalay IPRD)
Author: Editor
By မိုးေက်ာ္ – ခ်င္းျပည္နယ္၏ အထင္ကရေနရာေဒသတစ္ခုျဖစ္သည့္ အသည္းႏွလံုးပံု ရိေရကန္သို႕ သႀကၤန္ကာလအတြင္း အပန္းေျဖခရီးျဖင့္ ျပည္တြင္းျပည္ပမွ လာေရာက္လည္ပတ္သူ ယခင္ႏွစ္ထက္မ်ားျပားေၾကာင္း သိရသည္။ ခ်င္းျပည္နယ္လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးသည္ ယခင္ႏွစ္မ်ားထက္ ေကာင္းမြန္လာေသာေၾကာင့္ ယခုလို ရိေရကန္သို႕ လာေရာက္ လည္ပတ္သူ ဧည့္သည္မ်ားျပားေနရျခင္းျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ရိေခၚဒါရ္ၿမဳိ႕ ျပန္ၾကားေရးႏွင့္ျပည္သူ႕ဆက္ဆံေရးဦးစီးဌာန ရံုးတာဝန္ခံ လာလ္ပက္ေလာမ္က ေျပာသည္။ “ဒီႏွစ္ပိုမ်ားတယ္။ အဓိကေတာ့ လမ္းေကာင္းလာတယ္၊ ခရီးထြက္တာ အဆင္ေျပတယ္။ ဧည့္သည္အမ်ားစုက ညအိပ္လာၾကတာျဖစ္တယ္” လို႕ ေျပာသည္။ ယခုႏွစ္ သၾကၤန္ကာလအတြင္း ရိေရကန္သို႔ လာေရာက္လည္ပတ္သူအမ်ားစုမွာ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး၊ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး၊ မေကြးတိုင္းေဒသႀကီး၊ ကေလးၿမဳိ႕နယ္၊ ခ်င္းျပည္နယ္ရွိ အျခားၿမိဳ႕နယ္မ်ားႏွင့္ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံျဖစ္သည့္ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္မ်ားမွ ေရာက္ရွိလာသူမ်ားျပားေၾကာင္း သိရသည္။ ရိေရကန္သို႔ လာေရာက္လည္ပတ္သူမ်ားသည္ မိသားစု၊ အဖြဲ႕အစည္း၊ ပညာေရးေကာလိပ္/ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူ မ်ား၊ ဌာနဆိုင္ရာဝန္ထမ္းမ်ား၊ ဘာသာေရးအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ အစုအဖြဲ႕မ်ား စသည္ျဖင့္ အပန္းေျဖခရီးျဖင့္ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေလ့လာေရးခရီးျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေပ်ာ္ပြဲ႐ႊင္ပြဲျဖင့္ ေသာ္လည္းေကာင္း လာေရာက္လည္ပတ္သူမ်ားျပားေၾကာင္း ထပ္မွန္ သိရသည္။ ခ်င္းျပည္နယ္၏ အမွတ္သကၤတႏွင့္ အထင္ကရေနရာတစ္ခုျဖစ္ၿပီး ႏွစ္စဥ္ႏွင့္အမွ် လာေရာက္လည္ပတ္အပန္းေျဖသူမ်ားျပားလာ သည့္ ရိေရကန္၌ ျပည္သူမ်ား အပန္းေျဖအနားယူျခင္းအဆင္ေျပေစေရးအတြက္ ေရကန္ေဘးရွိ အရိပ္ရသစ္ပင္ႀကီးမ်ားေအာက္၌ ထိုင္ခံုတန္းမ်ားကို ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ သႀကၤန္ကာလအမွီအသံုးျပဳႏိုင္ေရးအတြက္ ရိေခၚဒါရ္ၿမဳိ႕ ရပ္ကြက္လူငယ္မ်ားမွ ၿပီးခဲ့သည့္ ဧၿပီလ ၁၁ ရက္ေန႕က တာဝန္ယူျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္းလည္း သိရသည္။
By မိုးေက်ာ္ – ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ား ႏိုင္ငံတကာအကာအကြယ္ေပးမႈ ဆက္လက္လိုအပ္ေၾကာင္း ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ကမၻာ့ကုလသမဂၢ မဟာ မင္းႀကီးရံုး (UNHCR) က ေျပာဆိုသည့္ေနာက္ပိုင္း Australian Embassy က အင္တာဗ်ဴးျပန္ေခၚျပီး ေျဖဆိုသူ အိႏိၵယႏိုင္ငံေရာက္ ခ်င္းဒုကၡ သည္ မိသားစု ၃၀ ေက်ာ္ရွိေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၈ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းက ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ားအား ႏိုင္ငံတကာအကာအကြယ္ေပးမႈ ရပ္ဆိုင္းလိုက္ေၾကာင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္ က်လာသည့္ေနာက္ပိုင္း အိႏိၵယေရာက္ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ားကို Australian Embassy မွ လံုးဝအင္တာဗ်ဴးမေခၚေတာ့ေၾကာင္း သို႕ေသာ္ UN က ဒုကၡသည္မ်ားကို ဆက္ၿပီးေစာင့္ေရွာက္မည္ဆိုသည့္ စာတမ္းထြက္လာၿပီးေနာက္ ႏွစ္ပတ္အၾကာတြင္ ယခုလို အင္တာဗ်ဴးဆက္ေခၚေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း နယူးေဒလီအေျခစိုက္ Chin Human Right Organization (CHRO) ရံုးတာဝန္ခံ Salai Cung Dawt က ေျပာသည္။ “ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ားကို UNHCR က ေစာင့္ေရွာက္မႈမေပးေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္က်လာတဲ့ေနာက္ပိုင္း အိႏိၵယေရာက္ ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ားကို Australian Embassy ဘက္က လံုးဝအင္တာဗ်ဴးမေခၚေတာ့ဘူး။ ဒါေပမယ့္ UN က ဒုကၡသည္မ်ားကို ဆက္ၿပီး ေစာင့္ေရွာက္မယ္ဆိုတဲ့စာတမ္းထုတ္ၿပီးတဲ့ ႏွစ္ပတ္ေလာက္မွာ အင္တာဗ်ဴးဆက္ေခၚေနတယ္။ Private sponsor အျဖစ္ အင္တာဗ်ဴးေခၚတဲ့သူ ေတာ္ေတာ္မ်ားေနၿပီ။ အင္တာဗ်ဴးေခၚတဲ့သူ မိသားစု ၃၀ ေလာက္ရွိၿပီး၊ လူဦးေရနဲ႕ဆိုရင္ ၁၀၀ ေက်ာ္ ေလာက္ ရွိတယ္။” ဟု ေျပာသည္။ ယခုလို အင္တာဗ်ဴးေျဖဆိုၿပီးသူမ်ားအေနျဖင့္ အိႏိၵယ လ.ဝ.က ေထာက္ခံခ်က္ Police…
By လားႏြန္ – ခ်င္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း မတူပီခရိုင္ရံုးတည္ေဆာက္မည့္ ေျမေနရာကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ မတူပီၿမိဳ႕ျပည္သူမ်ားက မေက်နပ္သည့္အတြက္ ဧျပီလ (၁၈) ရက္တြင္ လူဦးေရ လူ (၅၀၀၀) ခန္႔ျဖင့္ စီတန္းလွည့္လည္ ဆႏၵေဖာ္ထုတ္ၾကမည္ျဖစ္သည္။ မတူပီၿမိဳ႕ေဒသခံျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ ခရိုင္ရံုးကို စည္ပင္ဧရိယာအတြင္း ယခုၿမိဳ႕နယ္အေထြေထြအုပ္ခ်ဴပ္ေရးမွဴးရံုး (သို႔မဟုတ္) ဖူလ္ပါးကြင္းတြင္ တည္ေဆာက္ေပးရန္ အလိုရွိၾကေသာ္လည္း ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရက ဖႏိုင္-ငလိုင္ ေက်းရြာဘက္တြင္ တည္ေဆာက္ရန္စီစဥ္ေနသည့္အေပၚ မေက်နပ္၍ ယခုကဲ့သို႔ ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ ဆႏၵေဖာ္ထုတ္ၾကမည္ဟု ဆႏၵေဖာ္ထုတ္မႈတြင္ ဦးေဆာင္ပါ၀င္မည့္ ဦးဘူေဖြးကေျပာသည္။ “ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကို္ယ္စားလွယ္၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေနာက္ျမိဳ႕နယ္စီမံခန္႔ခြဲေရးေကာ္မတီ ေနာက္စည္ပင္ေကာ္မတီ ဒီကရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား ေနာက္အရပ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းေတြေပါ့ေနာ္ အဲဒီအဖြဲ႔အစည္းေတြအားလံုးက ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်တယ္ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ခရိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးရံုးကို ျမိဳ႕နယ္စည္ပင္နယ္နမိတ္အတြင္းမွာေဆာက္လုပ္မယ္ အဲဒါက်န္တဲ့ဌာနေတြကိုေတာ့ ၾကိဳက္တဲ့ေနရာေကာင္းတဲ့ေနရာ တစ္နည္းအားျဖင့္ ေနရာေကာင္းတဲ့ေနရာ ဘယ္ေနရာမဆိုေဆာက္လို႔ရ ပါတယ္ အဲလို၀ိုင္းျပီးေတာ့မွ သေဘာတူဆံုးျဖတ္တယ္ ဒါေပမဲ့ အဲဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရအေနနဲ႔ လံုး၀လက္မခံေပးတဲ့အခါၾကေတာ့ ျပည္သူေတြက စိတ္မေကာင္းဘူးေပါ့ေနာ္ ကၽြန္ေတာ္ေအာက္ေျခတင္ျပခ်က္ကို မလိုက္ေလ်ာေပးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဆႏၵျပန္ေဖာ္ထုတ္မယ္’’ ဟု ဦးဘူေဖြးကေျပာသည္။ ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရအေနျဖင့္ မတူပီခရိုင္ရံုးေဆာက္လုပ္ရန္ ေျမေနရာကို အတည္ျပဳျခင္းမရွိေသးေၾကာင္းေျပာၾကားေသာ္လည္း ေဒသခံျပည္သူမ်ား ဆန္႔က်င္ကန္႔ကြက္သည့္ ဖႏုိင္-ငလိုင္ ေက်းရြာၾကားတြင္ ၿမိဳ႕နယ္အုပ္ခ်ဴပ္ေရးမွဴး၏ ဦးေဆာင္မႈျဖင့္ ေျမတိုင္းတာမႈမ်ားျပဳလုပ္ေနၿပီဟုသိရသည္။ ခရိုင္ရံုးအတြက္ ယခုလ်ာထားသည့္ေျမေနရာသည္ တတ္သိပညာရွင္မ်ားမွ ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈအေပၚအေျခခံၿပီး ေရြးခ်ယ္ရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ယခုကဲ့သို႔ ဆန္႔က်င္ကန္႔ကြက္မ်ားျပဳလုပ္ေနပါက တည္ေဆာက္မႈမ်ား ၾကန္႔ၾကာေႏွာင့္ေႏွးမည့္အျပင္ ဘတ္ဂ်က္မ်ား ျပည္ေထာင္စုအစိုးရထံသို႔ ျပန္အပ္ရမည့္ အေနအထားမ်ဴိး ႀကံဳလာႏုိင္သည္ဟု ခ်င္းျပည္နယ္ေျပာခြင့္ရပုဂိၢဳလ္ စည္ပင္၀န္ႀကီး ဦးစိုးထက္က ယခင္က သတိေပးေျပာဆိုခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။ မတူပီခရိုင္တည္ေဆာက္ရန္အတြက္…
By လားႏြန္ – (၂၁) ႀကိမ္ေျမာက္ ခ်င္းတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားမ်ား (CUSF) ပြဲေတာ္ကို ခ်င္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း မင္းတပ္ၿမိဳ႕တြင္ ဧၿပီလ ၂၅ မွ ၂၉ ရက္ေန႔အထိ က်င္းပျပဳလုပ္သြားမည္ဟုသိရသည္။ ျမန္မာတစ္ႏုိင္ငံလံုးရွိ တကၠသိုလ္အသီးသီးတြင္ တက္ေရာက္ေနၾကေသာ ခ်င္းေက်ာင္းသား/သူမ်ား ခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးမႈႏွင့္ စည္းလံုးညီညြတ္မႈ ပိုမိုရရွိလာေစေရးအတြက္ရည္ရြယ္ၿပီး ခ်င္းတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားမ်ားပြဲေတာ္ကို က်င္းပရျခင္းျဖစ္သည္ဟု မင္းတပ္တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားအဖြဲ႕ ဥကၠဌ ဆလိုင္းထန္းႏိုင္းကေျပာသည္။ “ခ်င္းေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားေတြ ရင္းႏွီးဖို႔ရယ္ စည္းစည္းလံုးလံုးျဖစ္ဖို႔ရယ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ခ်င္းလူမ်ိဳးေတြက်ေတာ့ ဒီလမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးေၾကာင့္ေသာ္လည္းေကာင္း အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေတြေၾကာင့္ မ်ိဳးႏြယ္ေတြအရမ္းမ်ားတဲ့အခါက်ေတာ့ မ်ိဳးႏြယ္စုအစြဲ ေဒသအစြဲအရမ္းမ်ားတဲ့အခါက်ေတာ့ အဲဒါေတြအဓိကမထားပဲ ခ်င္းအမ်ိဳးသားလံုးစည္းလံုးညီညြတ္ေရး ခ်င္းအမ်ိဳးေတြစည္းရံုးဖို႔ အဓိကဦးတည္ျပီးေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားေတြ စည္းလံုးမႈကေန ကၽြန္ေတာ္တို႔စတင္တယ္ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔စည္းလံုးမႈရွိမွပဲ ကၽြန္ေတာ္တို႔လူမ်ိဳး ကၽြန္ေတာ္တို႔ေဒသရဲ႕ အနာဂတ္အတြက္ တိုးတက္ဖြံ႕ျဖိဳးမႈတစ္ခုကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ဖန္တီးႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ထြက္လာခဲ့ၾကတာ အခုလည္း အဲဒီအတိုင္းပါပဲ ကၽြန္ေတာ္တို႔သြားတာ” ဟု ဆလိုင္းထန္းႏိုင္းကေျပာသည္။ အဆိုပါပြဲေတာ္တြင္ အိႏိၵယႏို္င္ငံ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္မွ မီဇိုးေက်ာင္းသားအသင္း (Mizo Zirlai Pawl) လည္းပါ၀င္တက္ေရာက္ရန္ ဖိတ္ၾကားထားၾကၿပီး လူဦးေရ ၅၀၀ မွ ၈၀၀ ၾကားတက္ေရာက္ရန္ ခန္႔မွန္းထားေၾကာင္း ရိုးရာအကမ်ား၊ ေဖ်ာ္ေျဖေရးမ်ား၊ အားကစားျပိဳင္ပြဲမ်ားလည္းပါ၀င္မည္ဟုသိရသည္။ ထို႔အျပင္ ေက်ာင္းသားလူငယ္ႏွင့္သက္ဆိုင္သည့္က႑အပါအ၀င္၊ သက္ဆိုင္ရာဘာသာရပ္အလိုက္ ကြ်မ္းက်င္ေသာ ခ်င္းပညာရွင္မ်ားကို ဖိတ္ေခၚကာ ေဆြးေႏြးေဟာေျပာမႈမ်ားလည္းျပဳလုပ္ၾကမည္ဟုသိရသည္။ ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလံုးရွိ ခ်င္းတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား/သူမ်ားပါ၀င္မည့္ (CUSF) ပြဲေတာ္ကို ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွစ၍ ပြဲေတာ္အေနျဖင့္ စတင္ၿပီး ခ်င္းျပည္နယ္ ၿမိဳ႕နယ္အလိုက္ အလွည့္က်ျဖင့္ ႏွစ္စဥ္က်င္းပလာခဲ့ၾကသည္။ ယခုႏွစ္တြင္ မင္းတပ္တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားအဖြဲ႕က အိမ္ရွင္အျဖစ္လက္ခံက်င္းပၾကမည္ျဖစ္သည္။
By လားႏြန္ – ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ႏွင့္ ရခိုင္လက္နက္ကိုင္တပ္ဖဲြ႔ (AA) အၾကားျဖစ္ပြားေနေသာ တိုက္ပြဲမ်ားေၾကာင့္ ခ်င္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း ပလက္၀ၿမိဳ႕နယ္တြင္ စစ္ေဘးေရွာင္ျပည္သူ (၂၆၀၀) ေက်ာ္ထိ ရွိလာၿပီဟု ပလက္ၿမိဳ႕နယ္ လူမႈကူညီေရးပရဟိတအဖြဲ႔၏ စာရင္းအရသိရသည္။ ပလက္၀ၿမိဳ႕နယ္ လူမႈကူညီေရးပရဟိတအဖြဲ႔၏ ဧၿပီလ ၁၁ ရက္ေန႔အထိ ေကာက္ယူရရွိေသာ စာရင္းအရ ပလက္၀ၿမိဳ႕ နယ္အတြင္းရွိ ေက်းရြာေပါင္း (၁၈) ရြာမွ အိမ္ေထာင္စု (၅၄၄) လူဦးေရ (၂၆၄၀) တို႔သည္ တိုက္ပြဲမ်ားေၾကာင့္ ေနရပ္စြန္႔ခြါေနၾကရၿပီး ကူညီေထာက္ပံ့မႈေတြလိုအပ္သည္ဟု လူမႈကူညီေရးပရဟိတအဖြဲ႔မွ ဥကၠဌ ဦးေ၀တန္းကေျပာသည္။ “ေလာလာဆယ္ေတာ့ သူတို႔စားဖို႔ ဆန္ရိကၡာလိုတယ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွန္းတာေတာ့ ေနာက္ေတာင္ယာစပါးမေပၚခင္ၾကားကာလ ခန္႔မွန္းေျခေတာ့ ေလးလ ငါးလေလာက္လိုလိမ့္မယ္ထင္တယ္ ေတာင္ယာစပါးရိတ္ခ်ိန္ေပါ့ စက္တင္ဘာ (၁၅) ေလာက္ဆိုရင္ ေတာင္ယာစပါးေတြေပါျပီေလ မေပၚခင္ ဒီမိုးတြင္းခ်ိန္ကာလေပါ့ ရြာမွာကျပန္လို႔ကို အဆင္ေျပမွာမဟုတ္ဘူး ဘာလို႔ဆိုေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ရင္ထဲမွာ အေၾကာက္တရားေတြက ကိန္းေအာင္ေနတယ္ဆိုေတာ့ ေနာက္ျပီးဒီဖက္မွာ လံုျခံဳေရးအေျခအေနက ေျပာရမယ္ဆိုရင္ အရင္ပံုစံတိုင္း တိုက္ပြဲမျဖစ္ေပမဲ့လည္း အရင္ပံုစံအတိုင္းရိွေနေတာ့ သူတို႔ရြာကိုျပန္ဖို႔ထက္ တစ္ျခား၀င္ေငြရတဲ့လုပ္ငန္းရဲ႕ တည္ေဆာက္တဲ့လုပ္ငန္းရိွတဲ့ရြာေတြဖက္ကို ေျပာင္းဖို႔သူတို႔ကေတာ့ စိတ္ဆႏၵနည္းနည္းရိွတယ္လို႔ေတြ႕ရတယ္’’ ဟု ဦးေ၀တန္းကေျပာသည္။ စစ္ေဘးေရွာင္ျပည္သူမ်ားသည္ ၎တို႔ေနထိုင္သည့္ေဒသမ်ားတြင္ ၀င္ေငြရရွိသည့္ လုပ္ငန္းမရိွသည့္အျပင္ နယ္ေျမ တည္ၿငိမ္မႈမရွိျခင္းတို႔ေၾကာင့္ အလွဴရွင္မ်ား၏ ေထာက္ပံ့မႈမ်ားကို အားကိုးေနရသည္ဟု ၎ကဆက္ေျပာသည္။ “၀င္ေငြရတဲ့အလုပ္က အဲဒီသူတိ္ု႔ေနတဲ့ဖက္မွာက ဒီလိုေပါ့ တည္ေဆာက္မႈလုပ္ငန္းေတြ ေနာက္တစ္ျခား လုပ္ငန္းေတြက သိပ္မရိွေတာ့ သူတို႔အတြက္၀င္ေငြရတဲ့အလုပ္ငန္းက အခက္အခဲနည္းနည္းၾကံဳရတယ္ ေနာက္ျပီး နယ္ေျမလံုျခံဳေရးအေျခအေနအရဆိုရင္ သူတို႔က သြားခ်င္သလို သြားလို႔လာလို႔မရဘူး ဆိုတဲ့အခါက်ရင္ သူတို႔၀င္ေငြရတဲ့အလုပ္လုပ္ဖို႔အတြက္…
ရခိုင္ျပည္နယ္ အမ္းၿမိဳ႕နယ္ ၀ါးႀကီးေတာင္ေက်းရြာအနီးတြင္ ဧၿပီလ (၁၂) ရက္ေန႔က ျမန္မာ့တပ္မေတာ္မွ လက္နက္ႀကီးပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ယာခင္းတြင္ေနထုိင္ေသာ အသက္ (၇၈) ႏွစ္အရြယ္ ခ်င္းအဖြားႀကီးတစ္ဦး က်ည္ဆံထိမွန္ကာေသဆံုးသြားၿပီး သမီးျဖစ္သူလည္း ဒဏ္ရာရရွိသည္ဟု ခ်င္းလူအခြင့္အေရးအဖြဲ႔ (CHRO) ၏ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္အရသိရသည္။ အဆိုပါလက္နက္ႀကီးကို အမ္းၿမိဳ႕တြင္တပ္စြဲထားေသာ အေနာက္ပိုင္းတိုင္းစစ္ဌာနခ်ဴပ္လက္ေအာက္ခံ အေျမာက္တပ္မွ ည ၇ နာရီမွ ၉ နာရီအၾကားတြင္ (၃) ႀကိမ္ပစ္ခတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ယာခင္းတြင္ေနထိုင္ေသာ အသက္ (၇၈) ႏွစ္အရြယ္ ေဒၚပဒြန္သည္ လက္နက္က်ည္ထိမွန္ကာေသဆံုးခဲ့ေၾကာင္း သမီးျဖစ္သူ အသက္ (၄၀) အရြယ္ ေဒၚပါမယ္သည္လည္း က်ည္ဆံထိမွန္သည့္ဒဏ္ရာေၾကာင့္ အမ္းျပည္သူ႔ေဆးရံုတြင္ ေဆး၀ါးကုသမႈခံယူေနသည္ဟု CHRO ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ အမ္းၿမိဳ႕တြင္ေနထိုင္ ခ်င္းတိုင္းရင္းသားတစ္ဦးက “ သူတို႔က ယာခင္းမွာ သီဟိုရ္စိုက္ခင္းလုပ္တယ္၊ အဲဒီညမွာ .. လက္နက္ႀကီးပစ္တာက (၃) ႀကိမ္ပစ္တယ္၊ ပထမနဲ႔ဒုတိယအႀကိမ္ပစ္တာက မထိမွန္ဘူး၊ ဒုတိယအႀကိမ္ ဆက္တိုက္ျပန္ပစ္တဲ့အခါမွာ သူတို႔လည္း ထြက္ေျပးဖို႔ လုပ္ေနတဲ့အခါမွာ ေနာက္ဆုံး သုံးႀကိမ္ေျမာက္ပစ္တဲ့ဟာက သူတို႔ေနတဲ့အိမ္အနီးက်လာၿပီး အိမ္ထဲမွာရွိတဲ့ အဖြားႀကီးက နံရိုးၾကားမွာ က်ည္ဆံထိမွန္တယ္၊ သူ႔သမီးက လက္ေမာင္းမွာ က်ည္ထိသြားတယ္’’ ဟု ေျပာသည္။ ယင္းျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ေနာက္တစ္ေန႔ ဧၿပီလ (၁၃) ရက္ေန႔တြင္ တပ္မေတာ္မွ တာ၀န္ရွိသူမ်ားသည္ ေသဆံုးသြားသည့္ မိသားစု၀င္မ်ားထံ နစ္နာေၾကးအျဖစ္ က်ပ္ေငြတစ္သိန္းႏွင့္ အမ္းၿမိဳ႕ ၿမိဳ႕နယ္ေထြအုပ္ရံုးမွ ဒဏ္ရာရရွိသည့္ သူ႔သမီးအတြက္ က်ပ္ေငြ ၅ ေသာင္း လာေရာက္ေပးအပ္ခဲ့သည္ဟု သိရသည္။ ေသဆံုးသူအတြက္…
By မိုးေက်ာ္ – ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ား ႏိုင္ငံတကာအကာအကြယ္ေပးမႈ ဆက္လက္လိုအပ္ေၾကာင္း ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ကမၻာ့ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီးရံုး (UNHCR) က ေျပာဆိုသည့္ေနာက္ပိုင္း အိႏိၵယႏိုင္ငံေရာက္ ခ်င္းဒုကၡသည္မ်ားကို UN ကဒ္အသစ္ ထုတ္ေပးလ်က္ရွိရာ UN ကဒ္အသစ္ထုတ္ၿပီးသူ ေထာင္ေက်ာ္ရွိေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ နယူးေဒလီအေျခစိုက္ Chin Human Right Organization (CHRO) တာဝန္ခံ Salai Cung Dawt က “UN ကဒ္ကို ယခုလ ဧၿပီလေနာက္ဆံုးထားၿပီး ထုတ္ေပးဖို႕ UN ဘက္က အစီအစဥ္ရွိတယ္။ ဒုကၡသည္ေတြ ေန႕တိုင္းေန႕တိုင္း သြားထုတ္ၾကတယ္။ UN ကဒ္ထုတ္ၿပီးသူ ၁၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ေတာ့ရွိၿပီ၊ UN ဘက္ကေတာ့ အကန္႕အသတ္ လုပ္ထားတယ္၊ တစ္ရက္မွာ ၁၀ ေယာက္ကေန ၁၂ ေယာက္အထိ ထုတ္ေပးတယ္။ မနက္ ၁၀ နာရီကေန ညေန ၆ နာရီအထိ ထုတ္ေပးတယ္။ သြားထုတ္ၾကတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ အေတာ္မ်ားတယ္။” ဟု ေျပာသည္။ ယခုထုတ္ေပးသည့္ UN ကဒ္ သက္တမ္းမွာ ၂၀၂၁ ခုႏွစ္ ဧၿပီလအထိျဖစ္ၿပီး ယခု UN ကဒ္ ရွိျခင္းအားျဖင့္ လက္ရွိ မိမိေနထိုင္သည့္ ႏိုင္ငံတြင္ ေနထိုင္ခြင့္ရသည့္ သေဘာျဖစ္ေၾကာင္း Salai Cung Dawt က ယခုလို ဆက္ေျပာသည္။ “ဒီ ကဒ္ဟာ အဓိကအားျဖင့္ ဒီႏိုင္ငံမွာ ေနထိုင္ခြင့္ရတယ္ဆိုတဲ့သေဘာျဖစ္တယ္။ ဒီ ကဒ္ႏွင့္ ဒီႏိုင္ငံမွာ အလုပ္လုပ္ပိုင္ခြင့္…